SGP tính đường dài với cảng quốc tế Cần Giờ

Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ được lãnh đạo SGP xem là lời giải cho bài toán không gian khai thác ngày càng thu hẹp ở nội đô TPHCM, đồng thời mở ra chu kỳ tăng trưởng mới cho Doanh nghiệp trong nhiều thập kỷ tới.

ĐHĐCĐ bất thường sáng 05/02 của Cảng Sài Gòn (UPCoM: SGP) đã thông qua chủ trương tham gia liên danh cùng Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC, UPCoM: MVN) và đối tác chiến lược Mediterranean Shipping Company (MSC) thông qua đơn vị khai thác cảng Terminal Investment Limited (TIL), để đăng ký lựa chọn nhà đầu tư dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ.

SGP dự kiến góp 15% vốn điều lệ tại công ty liên doanh triển khai dự án có tổng mức đầu tư khoảng 128 ngàn tỷ đồng, tương đương phần vốn chủ sở hữu tối thiểu theo quy định hiện hành.

Theo ông Lý Quang Thái – Thành viên HĐQT SGP, tiến trình lựa chọn nhà đầu tư đang được TPHCM đẩy nhanh sau khi các cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 98 và Nghị quyết 260 của Quốc hội được hoàn thiện. “Thành phố đang rất quyết liệt để hoàn tất lựa chọn nhà đầu tư trong quý 1/2026. Đây là dự án mà SGP và VIMC theo đuổi từ năm 2021 đến nay, và chúng tôi tin tưởng khả năng được lựa chọn là rất tích cực”, ông Thái chia sẻ.

Về vốn, lãnh đạo SGP cho biết dự án được chia thành 7 giai đoạn, kéo dài khoảng 20 năm triển khai. Tỷ lệ vốn chủ sở hữu ban đầu dự kiến theo mức tối thiểu 15%, sau đó sẽ linh hoạt điều chỉnh giữa vốn tự có và vốn vay theo từng phân kỳ để tối ưu hiệu quả đầu tư. Nguồn tiền trước mắt đến từ lợi nhuận tích lũy cùng các phương án tài chính phù hợp trong từng giai đoạn.

Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ được định hướng hình thành cụm cảng cửa ngõ – trung chuyển quy mô khu vực, bổ trợ cho hệ thống Cái Mép – Thị Vải

Trước lo ngại về sự xuất hiện của các dự án cảng quy mô lớn tại Cái Mép – Thị Vải trong thời gian tới, lãnh đạo SGP khẳng định đây không phải mối quan hệ cạnh tranh trực diện.

Ông Thái nhấn mạnh, theo các quyết định quy hoạch của Chính phủ và TPHCM, Cần Giờ và Cái Mép – Thị Vải được thiết kế như một cụm cảng bổ trợ, cùng nâng sức cạnh tranh logistics khu vực thay vì giành thị phần của nhau.

Tổng Giám đốc Nguyễn Lê Chơn Tâm phân tích thêm, nhu cầu hàng hóa khu vực phía Nam đang tăng rất nhanh, riêng TPHCM sau mở rộng mỗi năm có thể cần thêm khoảng 3 triệu TEU công suất mới nếu duy trì mức tăng trưởng 15%. “Các cảng trung chuyển lớn trong khu vực như Singapore hay Malaysia đều đang quá tải. Việc hình thành một trung tâm trung chuyển quốc tế tại Cần Giờ là tất yếu nếu Việt Nam muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi logistics toàn cầu”, ông Tâm nói.

Lãnh đạo SGP cũng bày tỏ sự tự tin vào cam kết nguồn hàng từ MSC – hãng tàu container lớn nhất thế giới – đặc biệt ở mảng trung chuyển, vốn là phân khúc Việt Nam gần như chưa khai thác đúng tiềm năng trong nhiều năm qua.

Đằng sau câu chuyện mở rộng ra biển sâu là thực tế quỹ đất cảng trong nội đô TPHCM ngày càng bị siết chặt bởi hạ tầng đô thị.

Tại đại hội, Ban Lãnh đạo cho biết hàng loạt dự án cầu lớn như Thủ Thiêm 4, Cát Lái cùng các tuyến metro tương lai sẽ tác động trực tiếp đến các khu cảng truyền thống của SGP. Việc thành phố mở rộng không gian đô thị, di dời dần hoạt động cảng khỏi trung tâm khiến dư địa khai thác tại các bến cũ ngày càng thu hẹp.

Còn các khu vực như Hiệp Phước đang dần trở thành “hậu cứ” tiếp nhận dòng hàng dịch chuyển từ nội đô ra ngoài, giúp duy trì sản lượng trong ngắn và trung hạn. Tuy nhiên, theo lãnh đạo SGP, đây chỉ là giải pháp chuyển tiếp, không thể thay thế vai trò tăng trưởng dài hạn của các cảng nước sâu quy mô lớn.

Chủ tịch HĐQT Huỳnh Văn Cường thẳng thắn nhìn nhận, sự thu hẹp tại khu vực trung tâm khiến việc phát triển Cần Giờ không còn là lựa chọn, mà là tất yếu. “Cảng Cần Giờ chính là cứu cánh để SGP duy trì tăng trưởng bền vững trong nhiều thập kỷ tới”, ông Cường nói.

Ông Huỳnh Văn Cường – Chủ tịch HĐQT SGP – cho rằng đầu tư vào Cảng Cần Giờ là bước đi cần thiết để đảm bảo tăng trưởng bền vững cho Doanh nghiệp – Ảnh: Tử Kính

Niềm tin của các lãnh đạo phần nào đến từ hiệu quả thực tế tại các liên doanh cảng nước sâu ở Cái Mép – Thị Vải những năm gần đây.

Năm 2025, SGP đạt doanh thu hợp nhất hơn 1.2 ngàn tỷ đồng, tăng 11% so với năm trước. Giá vốn tăng chậm giúp biên lợi nhuận cải thiện. Đặc biệt, phần lãi từ các công ty liên doanh, liên kết đạt 251 tỷ đồng, gấp 2.5 lần năm 2024, trở thành động lực chính đưa lãi ròng lên 363 tỷ đồng, gấp đôi 2024 và cao nhất 4 năm.

Trong số đó, Công ty Liên doanh Dịch vụ Container Quốc tế CSG – SSA (SSIT) tiếp tục là điểm sáng về sản lượng và hiệu quả, góp phần thu hẹp lỗ lũy kế tại đơn vị này xuống còn 362 tỷ đồng vào cuối năm.

Bức tranh tài chính năm qua cũng cho thấy SGP đang dồn nguồn lực chuẩn bị cho chu kỳ đầu tư mới. Cuối năm 2025, lượng tiền nhàn rỗi tích lũy lên gần 1.3 ngàn tỷ đồng trên quy mô tổng tài sản hơn 6 ngàn tỷ đồng.

Nghĩa vụ phải trả dài hạn vẫn còn gần 1.8 ngàn tỷ đồng, chủ yếu liên quan đến ứng vốn dự án Hiệp Phước, các khoản bảo lãnh vay cho liên doanh với đối tác nước ngoài, phải trả Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Đô thị Ngọc Viễn Đông.

Mặt khác, khoản lỗ khác hơn 150 tỷ đồng, bà Trần Thu Giang – Kế toán trưởng SGP cho biết phần lớn đến từ chi phí chuẩn bị dự án Cảng Cần Giờ gần 29 tỷ đồng và khoản tiền thuê đất bổ sung hơn 127 tỷ đồng tại khu Tân Thuận cho giai đoạn trước đây, do chênh lệch cách tính mục đích sử dụng đất.

Khoản tiền thuê đất này, theo SGP, đã nộp đủ cho Nhà nước nhưng vẫn tiếp tục làm việc với cơ quan chức năng để điều chỉnh về đúng mục đích kho bãi – bến cảng thay vì giá văn phòng như trước, qua đó có khả năng được hoàn nhập trong tương lai.

Nhìn dài hạn, Ban Lãnh đạo thừa nhận dự án Cần Giờ sẽ tạo áp lực lợi nhuận trong 3-5 năm đầu, nhưng kỳ vọng bắt đầu thu hồi vốn từ năm thứ 7 và hoàn vốn sau khoảng 11-12 năm trong vòng đời dự án kéo dài tới 50 năm.