Bức tranh đầu tư của Việt Nam đang bước vào giai đoạn bản lề

“Ngựa phi nước đại”

Ông Manpreet Singh, Trưởng bộ phận cấp cao định vị khách hàng và tiếp thị, HSBC Việt Nam nhận định, phía sau những bức tường kính của các toà nhà hiện đại và các trung tâm đô thị tăng trưởng năng động, một lớp tài sản mới đang được tạo ra. Nền tảng kinh tế vững, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) ổn định, chính sách hỗ trợ của Chính phủ, một tầng lớp trung lưu đang gia tăng, tất cả đang kết hợp lại để cùng viết tiếp câu chuyện kinh tế Việt Nam. Câu hỏi đặt ra lúc này không còn là Việt Nam có tiếp tục tăng trưởng hay không, mà là thị trường đầu tư có kịp tiến hoá để nâng đỡ khát vọng của người dân và làm điều đó theo cách bền vững hay không.

Cũng theo ông Manpreet Singh, bức tranh đầu tư của Việt Nam đang bước vào giai đoạn bản lề: thị trường chuyển dịch từ giao dịch thiên về bán lẻ và bán sản phẩm sang một môi trường mang tính thể chế hơn, lấy tư vấn làm trọng tâm. Đồng thời, cơ quan quản lý và các bên tham gia thị trường đang đặt nền móng cho thị trường tài chính vững vàng hơn và mức độ hội nhập toàn cầu rộng hơn. Nói cách khác, trong năm Bính Ngọ này, hệ sinh thái đang được xây dựng không chỉ để theo kịp, mà để dẫn dắt xu hướng.

Ông Manpreet Singh, Trưởng bộ phận cấp cao định vị khách hàng và tiếp thị, HSBC Việt Nam

“Từ góc nhìn của một ngân hàng toàn cầu, đây là một hành trình chuyển đổi mà chúng tôi hết sức hào hứng được đồng hành. Việt Nam ngày càng trở thành một trụ cột trong câu chuyện tăng trưởng nội vùng châu Á, kết hợp giữa động lực kinh tế mạnh mẽ, dân số trẻ và dòng vốn đầu tư nước ngoài gia tăng. Việc FTSE Russell gần đây nâng hạng Việt Nam lên nhóm Thị trường mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging), có hiệu lực từ ngày 21/09/2026 sau đánh giá giữa kỳ vào tháng 3, nhiều khả năng sẽ thu hút thêm sự chú ý của nhà đầu tư toàn cầu, từ đó có thể hỗ trợ thu hút dòng vốn quốc tế quy mô lớn hơn”, ông Manpreet Singh nói.

Theo nhận định của HSBC, các yếu tố nền tảng cơ bản của Việt Nam vốn đã rất thuyết phục. Năm 2025, Việt Nam ghi nhận tăng trưởng GDP 8,02% và thu hút 38,42 tỷ USD FDI, củng cố vị thế trên bản đồ đầu tư toàn cầu. Tài sản đang được tạo ra với tốc độ nhanh chưa từng thấy, mức độ giàu có của người Việt được dự báo tăng 125% vào năm 2034. Đây không chỉ là tăng trưởng đơn thuần mà thực sự là “ngựa phi nước đại” và sự bứt tốc này khiến kỳ vọng của nhà đầu tư thay đổi.

Thói quen đầu tư đang thay đổi

Đà tăng trưởng nêu trên, ông Manpreet Singh cho rằng, đang định hình lại hành vi nhà đầu tư, đặc biệt trong nhóm khách hàng giàu có (HNW). Nhiều người đang nuôi dưỡng khát vọng toàn cầu và tìm kiếm sự đa dạng trong đầu tư, quản lý danh mục chuyên nghiệp, cũng như tiếp cận các giải pháp vượt ra ngoài “bộ ba” truyền thống: bất động sản, vàng và giao dịch cổ phiếu trực tiếp.

Cụ thể, những khách hàng HNW Việt Nam hiện đại đã chuyển mình từ doanh nhân thành công trong nước thành những nhà đầu tư toàn cầu có đầu óc ngày càng sâu sắc, với các mục tiêu của gia đình thay đổi nhanh chóng. Triết lý đầu tư của họ đang dần trưởng thành. Thói quen đầu tư bất động sản dần nhường chỗ cho mong muốn tham gia trực tiếp vào các trụ cột tăng trưởng của Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ, tiêu dùng và hạ tầng xanh. Mối quan tâm này được nâng đỡ bởi triển vọng vĩ mô tích cực của Việt Nam và được củng cố thêm bởi việc FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán, như một tín hiệu cho thấy thị trường đang tiến gần hơn tới các chuẩn mực toàn cầu.

Quan trọng không kém, ông Manpreet Singh nhận định, đó là xu hướng đa dạng hoá đầu tư ra quốc tế – có lẽ là sự chuyển dịch đáng chú ý nhất trong bối cảnh hiện nay. Sau khi tích luỹ được khối tài sản đáng kể trong nước, nhiều khách hàng tập trung vào việc mở rộng ra nước ngoài. Đây là lúc “kết nối quốc tế” không còn là khẩu hiệu mà trở thành nhu cầu thực tế. Nhà đầu tư cần hỗ trợ trong các thương vụ bất động sản ở nước ngoài, kế hoạch tài chính cho giáo dục quốc tế và quản lý danh mục đa dạng hoá toàn cầu. Khả năng kết nối các nhu cầu đó thành một kế hoạch thống nhất đang trở thành một dấu ấn quan trọng trong quản lý tài sản hiện đại.

“Thực tế, tăng trưởng nhanh không tránh khỏi biến động. Trong nhiều trường hợp, tăng trưởng nhanh còn khuếch đại tác động của biến động”, ông Manpreet Singh nhấn mạnh.

Đại diện HSBC cho rằng, biến động thị trường tất yếu sẽ xảy ra và trong thị trường tài sản của những thế hệ “đời đầu”, tác động tâm lý có thể rất sâu sắc. Đây là rủi ro trung tâm nhưng “vô hình” trong câu chuyện tài sản mới của Việt Nam. Nhiều quyết định đầu tư mang tính cảm xúc được đưa ra ngay khi thị trường có biến động, rồi sau đó mới được “hợp lý hoá” bằng lập luận. Với những nhà đầu tư lần đầu trải qua các đợt giảm sâu hay điều chỉnh lớn, kinh nghiệm hạn chế về chu kỳ thị trường và sự đa dạng hóa chưa cao trong danh mục đầu tư có thể dẫn tới hành vi mang tính phản ứng ngắn hạn.

Ông Manpreet Singh nhận định: “Trong bối cảnh đó, mối nguy lớn nhất đối với tài sản mới không nhất thiết là một sự cố thị trường sụp đổ, mà chính là phản ứng mang tính cảm xúc trước sự cố đó. Thực tế này cũng phơi bày một vấn đề mang tính cấu trúc: mô hình truyền thống thiên về bán sản phẩm không còn phù hợp. Khi thị trường đi lên, bán được sản phẩm có thể đồng nghĩa tăng trưởng. Khi thị trường đảo chiều, nhà đầu tư không giữ được kỷ luật, thiếu những hướng dẫn cần thiết để bám sát mục tiêu dài hạn.

Trọng tâm của chuyển đổi

Ông Manpreet Singh cho biết, nhận diện và quản trị rủi ro cảm xúc giờ đây quan trọng không kém việc xây dựng danh mục. Vì vậy, nâng cao hiểu biết tài chính đang trở thành trọng tâm trong giai đoạn sắp tới của thị trường quản lý tài sản Việt Nam – giúp nhà đầu tư hiểu về lợi suất điều chỉnh theo rủi ro, tái cân bằng và vai trò của phân bổ tài sản.

Thị trường quản lý tài sản Việt Nam cần một bước chuyển đổi sâu sắc để theo kịp kỳ vọng và “chuyển hoá cảm xúc” của khách hàng. Nhà đầu tư không còn chỉ hỏi: “Tôi mua được gì?” Họ sẽ hỏi: “Làm sao để tôi xây dựng thứ gì đó bền vững?”.

Trọng tâm của chuyển đổi này, đại diện HSBC cho rằng, đó là sự phổ biến của mô hình Quản lý danh mục uỷ thác (Discretionary Portfolio Management – DPM). DPM thay thế thói quen “mua-bán” bốc đồng mang tính giao dịch bằng kỷ luật chuyên nghiệp. Khi trao quyền ra quyết định hằng ngày cho các chuyên gia, nhà đầu tư có thể tránh xa khỏi những ồn ào của chu kỳ thị trường để tiến tới một mô hình lấy quan hệ làm nền tảng, tập trung vào tái cân bằng chiến lược và bình quân dài hạn.

“Sự chuyển dịch này thay đổi cuộc đối thoại theo cách rất thực chất, từ nỗi lo ngắn hạn kiểu “Hôm nay anh/chị mua gì cho tôi?” sang câu hỏi vững vàng hơn: “Kế hoạch trung và dài hạn của tôi có đang đi đúng tiến độ không?”. Khi ấy, mục tiêu cuộc sống được đặt vào đúng vị trí – là trung tâm của “cỗ máy tài chính”, ông Manpreet Singh nhấn mạnh.

Sự tiến hoá này cũng đang tái định nghĩa vai trò của người phụ trách quản lý quan hệ khách hàng (RM). RM không thể chỉ là người bán hàng theo giao dịch, họ phải trở thành kiến trúc sư trưởng cho “bản thiết kế” khát vọng và mục tiêu của khách hàng.

Tại HSBC, ông Manpreet Singh cho biết, RM là điểm kết nối khách hàng với hệ sinh thái toàn cầu của ngân hàng. Vai trò của họ là kết nối nhu cầu dịch vụ ngân hàng doanh nghiệp của khách hàng, tài khoản giáo dục ở London cho con cái và danh mục đầu tư dài hạn thành một kế hoạch liền mạch. Mục tiêu là thấu hiểu khách hàng, gia đình họ, tham vọng của họ và kết quả họ muốn đạt được thay vì chỉ bàn về sản phẩm và dịch vụ.

Phù hợp với giai đoạn tăng trưởng mới

Theo ông Manpreet Singh, Việt Nam đã chứng tỏ mình là một thành phần cốt lõi của nền kinh tế toàn cầu, được thúc đẩy bởi sự gia tăng tài sản trên khắp cả nước. Trong bối cảnh thị trường lớn mạnh dần, khách hàng có tư duy phức tạp hơn sẽ đòi hỏi các giải pháp đẳng cấp. Để đáp ứng nhu cầu này đòi hỏi phải có sự kết hợp giữa niềm tin, trải nghiệm số liền mạch và kết nối quốc tế – được hỗ trợ bởi chiến lược kiến trúc mở (open-architecture) được chọn kỹ càng.

Cách tiếp cận này đã được “thử lửa” tại các trung tâm tài chính đã phát triển như Hồng Kông (Trung Quốc), Singapore và UAE và ngày càng phù hợp với bối cảnh đang phát triển của Việt Nam.

“Cơ hội tại Việt Nam rất rõ ràng: một nền kinh tế tăng trưởng nhanh, một tầng lớp nhà đầu tư đang gia tăng và một thị trường đang tiến dần tới hội nhập toàn cầu. Trách nhiệm cũng rõ ràng không kém: giúp nhà đầu tư điều hướng biến động, quản trị rủi ro hành vi và xây dựng danh mục bền vững, phù hợp với mục tiêu dài hạn”, ông Manpreet Singh nói.

Năm Bính Ngọ mở ra chương mới cho Việt Nam với những thay đổi lớn và nhanh chóng. Chặng đường tiếp theo sẽ không chỉ được định nghĩa bởi tốc độ tạo ra tài sản, mà bởi cách tài sản được quản lý và việc thành công hôm nay có thể được chuyển hoá thành một di sản thực sự xuyên thế hệ.