Ngân hàng ANZ đang tiến tới việc nắm toàn quyền kiểm soát liên doanh ANZ Worldline để giành lại quyền kiểm soát mảng thanh toán, trong khi đối tác Worldline gặp nhiều biến động về tài chính và uy tín.
Thương vụ mua lại đối tác
Ngân hàng ANZ (Australia and New Zealand Banking Group) vừa công bố sẽ mua lại toàn bộ phần vốn của tập đoàn thanh toán khổng lồ Worldline S.A của Pháp trong liên doanh ANZ Worldline, qua đó giành quyền kiểm soát hoàn toàn nền tảng thanh toán này.
Theo thông cáo chính thức được đưa ra ngày 29/4, ANZ đã ký thỏa thuận ràng buộc để mua lại 51% cổ phần còn lại, với giá trị giao dịch khoảng 63,74 triệu USD (tương đương 89 triệu AUD).
ANZ Worldline là một liên doanh giữa hai bên, được thành lập vào năm 2022 nhằm cung cấp các giải pháp thanh toán cho doanh nghiệp. Ban đầu, Worldline nắm quyền kiểm soát với 51% cổ phần, trong khi ANZ giữ 49%.
Theo thông tin từ các báo cáo ngành như TipRanks, thương vụ mua lại này định giá phần vốn chủ sở hữu của liên doanh vào khoảng 30 triệu AUD, thấp hơn đáng kể so với kỳ vọng ban đầu (925 triệu AUD). Điều này cho thấy liên doanh không đạt được hiệu quả như mong đợi kể từ khi thành lập, dù được kỳ vọng là nền tảng chiến lược trong lĩnh vực thanh toán của ANZ. Tuy nhiên, thay vì tiếp tục tìm đối tác hoặc thoái vốn, ANZ đã chọn con đường ngược lại: mua lại hoàn toàn để đưa hoạt động này về nội bộ.
Đáng chú ý, ANZ cũng nhấn mạnh sẽ không có thay đổi nào đối với hoạt động hiện tại của ANZ Worldline sau khi hoàn tất giao dịch. Khách hàng doanh nghiệp vẫn tiếp tục sử dụng các sản phẩm và dịch vụ như trước, đảm bảo sự ổn định trong giai đoạn chuyển đổi.
Thương vụ dự kiến sẽ hoàn tất vào nửa cuối năm tài chính 2026, sau khi nhận được các phê duyệt cần thiết từ cơ quan quản lý, bao gồm Ủy ban Cạnh tranh và Người tiêu dùng Úc (ACCC) .
Về mặt hình thức, đây là một giao dịch mua lại cổ phần. Nhưng về bản chất, nó đánh dấu sự chuyển đổi quan trọng: từ mô hình hợp tác với đối tác công nghệ sang tự kiểm soát hoàn toàn nền tảng thanh toán – một lĩnh vực ngày càng cốt lõi trong ngân hàng hiện đại.
Ý nghĩa chiến lược đằng sau thương vụ
Điểm quan trọng nhất của thương vụ không nằm ở giá trị 63,7 triệu USD, mà ở ý nghĩa chiến lược đối với hệ sinh thái khách hàng và dịch vụ thanh toán của ANZ.
Trong phát biểu chính thức, bà Lisa Vasic – Giám đốc điều hành Ngân hàng Giao dịch của ANZ nhấn mạnh, việc mua lại sẽ giúp ngân hàng “củng cố mối quan hệ trực tiếp với khách hàng và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng”.
Trong mô hình liên doanh trước đây, ANZ không hoàn toàn kiểm soát trải nghiệm khách hàng trong mảng thanh toán. Một phần quan trọng của chuỗi giá trị – bao gồm công nghệ xử lý giao dịch và dịch vụ merchant – thuộc về Worldline. Điều này khiến ngân hàng phải chia sẻ quyền quyết định về sản phẩm, dữ liệu và chiến lược phát triển.
Khi nắm toàn bộ quyền sở hữu, ANZ có thể tái cấu trúc chuỗi giá trị này theo hướng tích hợp sâu hơn với hệ thống ngân hàng của mình. Điều đó cho phép ngân hàng cung cấp một “giải pháp trọn gói” cho khách hàng, từ tài khoản, quản lý dòng tiền đến thanh toán và chấp nhận thẻ.
Việc kiểm soát hoàn toàn ANZ Worldline cho phép ngân hàng chủ động thiết kế các sản phẩm phù hợp với từng phân khúc khách hàng, từ doanh nghiệp nhỏ (SME) đến các tập đoàn lớn. Điều này phù hợp với định hướng của ANZ là phục vụ “từ khách hàng doanh nghiệp nhỏ đến khách hàng tổ chức lớn nhất” bằng một nền tảng thống nhất.
Ngoài ra, thương vụ còn gắn liền với chiến lược dài hạn của ANZ. Theo các báo cáo, ngân hàng đang theo đuổi chiến lược đến năm 2030 nhằm đưa “ngân hàng giao dịch” trở thành trung tâm của hoạt động kinh doanh. Trong chiến lược này, thanh toán không còn là dịch vụ phụ trợ mà trở thành điểm tiếp xúc chính với khách hàng doanh nghiệp.
Một yếu tố khác thúc đẩy quyết định mua lại là nhu cầu giữ quyền kiểm soát mối quan hệ khách hàng. Trong lĩnh vực ngân hàng doanh nghiệp, ai kiểm soát dòng tiền và thanh toán sẽ có lợi thế lớn trong việc cung cấp các sản phẩm khác như tín dụng, quản lý vốn và dịch vụ tài chính. Việc phụ thuộc vào đối tác bên ngoài có thể làm suy yếu lợi thế này.
Thực tế, theo The Australian, ANZ muốn “giành lại quyền kiểm soát quan hệ khách hàng” và loại bỏ những hạn chế từ mô hình liên doanh. Điều này phản ánh xu hướng chung trong ngành ngân hàng, khi các tổ chức tài chính ngày càng muốn nội bộ hóa các năng lực công nghệ cốt lõi thay vì phụ thuộc vào đối tác fintech.
Đồng thời, thương vụ này cũng phản ánh một bước chuyển lớn trong cách các ngân hàng cạnh tranh. Thay vì chỉ cung cấp sản phẩm tài chính truyền thống, các ngân hàng như ANZ đang hướng tới việc xây dựng hệ sinh thái dịch vụ tích hợp, nơi thanh toán đóng vai trò trung tâm.
Năm 2020, ANZ đã quyết định không tự xây dựng nền tảng thanh toán riêng – vốn có thể tiêu tốn khoảng 200 triệu USD và mất đến ba năm – mà thay vào đó bán mảng chấp nhận thanh toán cho người bán để thành lập liên doanh với Worldline, một trong những công ty xử lý thanh toán lớn thứ 4 thế giới.
Tại thời điểm đó, ANZ đang xử lý khoảng 2 tỷ giao dịch mỗi năm cho hơn 80.000 doanh nghiệp, bao gồm cả thương nhân trực tuyến và cửa hàng truyền thống.
Liên doanh được thiết kế với thời hạn 10 năm, hoạt động theo mô hình hợp tác hai chiều: ANZ sẽ giới thiệu các khách hàng doanh nghiệp (merchant) sang nền tảng thanh toán, còn nền tảng này sẽ ngược lại giới thiệu khách hàng sử dụng thêm các sản phẩm ngân hàng của ANZ.
Tuy nhiên, mối quan hệ hợp tác này dần trở nên xấu đi sau khi Worldline vướng vào bê bối trong năm ngoái. Theo The Australian, công ty đã che giấu hành vi gian lận của một số khách hàng nhằm bảo vệ doanh thu của mình. Sau sự việc, cổ phiếu của Worldline đã giảm mạnh tới 38%.
Về kết quả kinh doanh, trong năm tài chính 2025, Worldline ghi nhận doanh thu 7,4 tỷ USD nhưng đồng thời báo lỗ tới 8,6 tỷ USD từ các hoạt động kinh doanh liên tục, phản ánh những khó khăn nghiêm trọng mà công ty đang đối mặt.
Thiên Ân
Nguồn: https://stockbiz.vn/tin-tuc/anz-thau-tom-toan-bo-anz-worldline-kiem-soat-he-sinh-thai-thanh-toan/39734193
