Bước ngoặt từ quyết định “đi ngược lộ trình”
Năm 2015, sau khi tốt nghiệp THPT tại TP.HCM, Trần Chí Tài cũng như nhiều bạn trẻ khác được gia đình định hướng học đại học trong nước. Thế nhưng, chỉ sau hai tuần nhập học, chàng trai sinh năm 1997 quyết định bảo lưu kết quả để tìm cho mình một hướng đi khác.
Đó không phải quyết định bốc đồng, mà là lựa chọn của một người trẻ sớm nhận ra bản thân phù hợp với môi trường học tập thiên về thực hành hơn là lý thuyết. Trong khoảng thời gian một năm sau đó, Tài vừa đi làm vừa tự tìm kiếm cơ hội du học, dù điều kiện tài chính gia đình không cho phép tự túc hoàn toàn.
Công việc tại một thương hiệu thời trang quốc tế giúp Tài tích lũy nhiều kỹ năng thực tế. Từ bán hàng, chăm sóc khách hàng đến cách vận hành cửa hàng hay quản trị quan hệ khách hàng, mọi trải nghiệm đều trở thành “lớp học thực chiến” đầu tiên của anh.
“Thích học qua thực hành hơn là học thuộc lý thuyết”, Tài từng chia sẻ khi nhắc về quãng thời gian này. Chính tư duy ấy đã ảnh hưởng lớn đến hành trình nghề nghiệp sau này của anh.
Giữa năm 2016, cơ hội mở ra khi Tài trúng tuyển hai trường đại học ở nước ngoài và lựa chọn Đại học Khoa học ứng dụng Lahti tại Phần Lan để theo học ngành Kinh doanh quốc tế. Khi ấy, anh thuộc nhóm sinh viên quốc tế cuối cùng còn được hưởng chính sách miễn học phí và nhiều hỗ trợ sinh hoạt từ địa phương. Nhưng cuộc sống nơi Bắc Âu không hề dễ dàng như những gì nhiều người hình dung.
Tài vẫn nhớ như in cảm giác đặt chân đến Lahti trong một đêm mưa tuyết âm 20 độ đầu năm 2017. Thành phố gần như không có bóng người, căn nhà trường cấp nằm giữa rừng, xung quanh là nai và sóc nhiều hơn bạn bè. Một chàng trai lớn lên giữa nhịp sống sôi động của TP.HCM đã thực sự bị “sốc văn hóa”.
Có những lúc anh gọi điện về cho mẹ chỉ để than lạnh và muốn trở về Việt Nam. Nhưng sau tất cả, điều giữ anh ở lại chính là suy nghĩ: đã lựa chọn thì phải đi đến cùng.
Từ sinh viên quốc tế đến người “kết nối” startup tại châu Âu
Sau vài tháng, Tài quyết định chuyển lên thủ đô Helsinki để tìm kiếm môi trường năng động hơn, chấp nhận mỗi ngày ngồi tàu ba tiếng đi học. Đây cũng là giai đoạn anh bắt đầu khám phá sâu hơn về lĩnh vực đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.
Một trong những dấu mốc đáng nhớ là cuộc thi ý tưởng kinh doanh do Samsung tổ chức tại Hàn Quốc năm 2019. Trong khi phần lớn sinh viên chọn các chương trình trao đổi học thuật ở châu Âu, Tài quyết định thử sức ở sân chơi công nghệ và bất ngờ giành giải nhất.
Cũng trong năm đó, khi phụ trách marketing cho một sự kiện kết nối việc làm của hiệp hội khởi nghiệp sinh viên, anh mới thực sự hiểu “khởi nghiệp” là gì, dù trước đó đã học kinh tế hơn một năm.
Không chỉ làm truyền thông, Tài còn tham gia hỗ trợ sinh viên tiếp cận nguồn lực khởi nghiệp, kết nối với doanh nhân để học hỏi kinh nghiệm. Ý tưởng trở thành người hỗ trợ cộng đồng startup cũng bắt đầu hình thành từ đây.
Nhận thấy người nước ngoài tại Phần Lan gặp nhiều rào cản khi khởi nghiệp, Tài quyết định tự mở công ty trong thời gian thực tập để trực tiếp trải nghiệm hệ thống. Anh tự mình làm mọi thứ, từ đăng ký doanh nghiệp, mã số thuế đến vận hành website bán hàng.
Khoảng thời gian đó được Tài mô tả là “quay cuồng” với hàng loạt tài liệu pháp lý và thống kê bằng tiếng Phần Lan. Nhưng đổi lại, anh hiểu sâu hơn về những khó khăn mà người nhập cư phải đối mặt khi muốn xây dựng doanh nghiệp tại đây. Những trải nghiệm này sau đó trở thành cơ sở để anh đưa ra các khuyến nghị liên quan đến chính sách hỗ trợ startup cho người nước ngoài.
Sau khi tốt nghiệp, Tài tiếp tục làm marketing trước khi quay lại lĩnh vực hỗ trợ khởi nghiệp – nơi anh tìm thấy định hướng lâu dài cho bản thân.
Năm 2023, anh trở thành trưởng ban vận hành toàn cầu của Junction – tổ chức đổi mới sáng tạo công nghệ nổi tiếng tại Phần Lan, sở hữu sự kiện hackathon lớn nhất châu Âu. Từ 4 chi nhánh trong nước, Tài cùng cộng sự mở rộng Junction tới hơn 10 quốc gia với trên 20.000 người tham gia.
Nhờ những đóng góp trong hoạt động kết nối cộng đồng đổi mới sáng tạo, anh từng được đề cử Forbes 30 Under 30 châu Âu ở hạng mục Tác động xã hội.
Hiện tại, Trần Chí Tài là điều phối viên tại Trung tâm Khởi nghiệp Aalto – nơi sở hữu chương trình đổi mới sáng tạo từng được UBI Global xếp hạng top 3 thế giới năm 2022. Công việc của anh là kết nối startup, trường đại học, nhà đầu tư và các nguồn lực hỗ trợ đổi mới sáng tạo.
Điều đặc biệt là vị trí này gần như được “đo ni đóng giày” cho anh. Không có công thức cố định hay quy trình cứng nhắc, Tài được trao quyền sáng tạo để tự định hình vai trò của mình trong hệ sinh thái startup tại Phần Lan.
Đồng nghiệp của anh đánh giá Tài là người năng động, chủ động và luôn tạo ra không khí hợp tác tích cực trong các chương trình kết nối giữa Việt Nam và Phần Lan.
Sau 8 năm sinh sống và học tập tại châu Âu, chàng trai Việt hiện sử dụng thành thạo tiếng Anh và tiếng Phần Lan, đồng thời mang hai quốc tịch Việt Nam – Phần Lan. Nhưng điều khiến anh tự hào nhất không nằm ở danh hiệu hay vị trí công việc, mà là việc có thể từng bước đóng góp cho cộng đồng khởi nghiệp.
Nhìn lại hành trình của mình, Tài cho rằng nguồn cảm hứng lớn nhất đến từ mẹ – người từng tự mở nhà hàng sau nhiều năm làm trong ngành dịch vụ. Có lẽ chính tinh thần dám bắt đầu từ con số 0 ấy đã thôi thúc anh không ngừng bước tiếp giữa những thử thách nơi xứ người.
Trong tương lai, Trần Chí Tài mong muốn được kết nối nhiều hơn với cộng đồng startup tại quê nhà, góp phần đưa hệ sinh thái khởi nghiệp Việt Nam tiến gần hơn với các mô hình đổi mới sáng tạo toàn cầu.
Nguồn: https://kinhtechungkhoan.vn/tung-muon-bo-cuoc-noi-xu-lanh-am-20-do-chang-trai-viet-nay-la-guong-mat-noi-bat-cua-startup-phan-lan-1448741.html
