Công ty mẹ vượt kế hoạch năm 2025
Tổng công ty Máy động lực và Máy nông nghiệp Việt Nam – CTCP (VEAM, UPCoM: VEA) vừa tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, thông qua nhiều nội dung liên quan đến kết quả thực hiện năm 2025, phương án phân phối lợi nhuận và nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2026.
Một trong những nội dung được cổ đông quan tâm là phương án chi trả cổ tức bằng tiền năm 2025. Theo tờ trình, VEAM dự kiến trả cổ tức 5.240 đồng/cổ phiếu, tương ứng tổng số tiền hơn 6.962 tỷ đồng. Vietcap tính toán mức cổ tức này tương ứng lợi suất 15,1%, tỷ lệ chi trả 97,4% và là mức cao nhất của doanh nghiệp trong 4 năm qua.
Báo cáo tại Đại hội cho thấy, năm 2025, Công ty mẹ VEAM duy trì hoạt động ổn định và cơ bản hoàn thành các chỉ tiêu chính theo Nghị quyết Đại hội đồng cổ đông năm trước. Cơ cấu doanh thu tiếp tục chuyển dịch theo hướng giảm tỷ trọng thương mại, dịch vụ và tăng tỷ trọng sản xuất công nghiệp.
Tổng doanh thu Công ty mẹ năm 2025 đạt 8.051,1 tỷ đồng, bằng 118% so với thực hiện năm 2024 và bằng 113% kế hoạch năm. Trong đó, doanh thu thuần bán hàng và cung cấp dịch vụ đạt 553,5 tỷ đồng, bằng 175% so với năm trước và 123% kế hoạch; doanh thu sản xuất công nghiệp đạt 549,9 tỷ đồng, bằng 182% so với năm trước và 129% kế hoạch.
Doanh thu tài chính tiếp tục là nguồn thu lớn của Công ty mẹ, đạt 7.497,6 tỷ đồng, bằng 115% so với năm 2024 và 112% kế hoạch. Lợi nhuận trước thuế Công ty mẹ đạt 7.150,6 tỷ đồng, bằng 112% so với năm trước và 112% kế hoạch; lợi nhuận sau thuế đạt 7.005,7 tỷ đồng, bằng 112% so với năm 2024 và 111% kế hoạch.
Trên cơ sở hợp nhất, VEAM ghi nhận doanh thu thuần về bán hàng và cung cấp dịch vụ đạt 4.465 tỷ đồng, tăng 9% so với năm 2024. Lợi nhuận gộp đạt 685 tỷ đồng, tăng 10%; doanh thu tài chính đạt 930 tỷ đồng, tăng 9%. Phần lãi trong công ty liên doanh, liên kết đạt 6.630 tỷ đồng, tương đương 99% so với năm 2024. Lợi nhuận sau thuế hợp nhất đạt 7.219 tỷ đồng, bằng 97% so với năm trước.
Với kết quả này, VEAM trình phương án chi trả cổ tức tiền mặt 5.240 đồng/cổ phiếu, đồng thời trích hơn 40,2 tỷ đồng cho quỹ khen thưởng, phúc lợi. Sau phân phối, phần lợi nhuận sau thuế chưa phân phối chuyển sang năm tiếp theo là hơn 2,57 tỷ đồng.
Lợi nhuận từ Honda, Toyota và Ford vẫn là trụ cột
Bên cạnh hoạt động của Công ty mẹ, kết quả của VEAM tiếp tục phụ thuộc lớn vào các công ty liên doanh, liên kết trong lĩnh vực ô tô. Năm 2025, Toyota Việt Nam và Ford Việt Nam tăng trưởng, trong khi Honda Việt Nam giảm nhẹ. Tổng thị phần của các liên doanh đạt 49,9%, tăng 3 điểm phần trăm so với năm trước; trong đó Toyota Việt Nam tiếp tục dẫn đầu thị trường.
Tại Đại hội, ban lãnh đạo VEAM tiếp tục khẳng định lợi nhuận từ ba công ty liên kết lớn gồm Honda, Toyota và Ford vẫn là động lực lợi nhuận quan trọng nhất của doanh nghiệp. Điều này cho thấy dù VEAM có các mảng sản xuất máy nông nghiệp, ô tô và phụ tùng, nguồn lợi nhuận từ các liên doanh ô tô vẫn giữ vai trò chi phối trong bức tranh tài chính chung.
Trong hệ thống công ty con và đơn vị thành viên, năm 2025 ghi nhận kết quả tích cực khi toàn bộ công ty con hoạt động có hiệu quả, các chỉ tiêu sản xuất – tiêu thụ tăng so với năm trước và vượt kế hoạch. Nhóm DISOCO, SVEAM, FUTU1, FOMECO tiếp tục là các đơn vị chủ lực, đóng góp trên 80% doanh thu sản xuất công nghiệp. Một số đơn vị còn khó khăn như TAMAC, Cơ khí Trần Hưng Đạo và VCN đã có lãi, trong đó Cơ khí Trần Hưng Đạo ghi nhận lợi nhuận trở lại sau nhiều năm thua lỗ.
Dù kết quả năm 2025 có nhiều điểm tích cực, kế hoạch năm 2026 của VEAM được xây dựng thận trọng hơn. Công ty mẹ đặt mục tiêu doanh thu 7.655,4 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 6.312,1 tỷ đồng, tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu đạt 32%. Trên cơ sở hợp nhất, doanh thu thuần bán hàng và cung cấp dịch vụ dự kiến đạt 4.889,7 tỷ đồng.
Theo Vietcap, kế hoạch doanh thu thuần hợp nhất năm 2026 của VEAM tương đương mức tăng khoảng 10% so với cùng kỳ. Dù doanh nghiệp không công bố kế hoạch lợi nhuận hợp nhất, đơn vị phân tích này dự báo lợi nhuận sau thuế hợp nhất có thể giảm so với năm trước, phản ánh khả năng lợi nhuận từ các công ty liên kết thấp hơn.
Nguyên nhân được Vietcap đề cập là sản lượng sản xuất của Honda Việt Nam suy giảm trong bối cảnh thị trường Việt Nam đẩy nhanh quá trình chuyển dịch sang xe điện. Bên cạnh đó, Toyota Việt Nam đang cân nhắc giữ lại lợi nhuận để phục vụ mục đích tái đầu tư.
Tìm hướng đi trong quá trình chuyển dịch sang xe xanh
Năm 2026 được VEAM xác định là năm bản lề cho kế hoạch phát triển giai đoạn 2026 – 2030. Trong giai đoạn này, doanh nghiệp tập trung vào các mảng kinh doanh cốt lõi gồm máy nông nghiệp, ô tô và phụ tùng; đồng thời tiếp tục tái cơ cấu thông qua thoái vốn khỏi các đơn vị hoạt động kém hiệu quả hoặc không thuộc lĩnh vực cốt lõi.
Trong cập nhật sau Đại hội, Vietcap cho biết VEAM có kế hoạch hợp tác với Toyota để mở rộng công suất sản xuất và danh mục sản phẩm. Tổng vốn đầu tư dự kiến là 260 triệu USD trong giai đoạn 2026 – 2029, được tài trợ từ lợi nhuận giữ lại. Đây là một trong những hướng đi được đặt ra trong bối cảnh ngành ô tô chuyển dịch nhanh hơn sang các dòng xe tiết kiệm nhiên liệu và phát thải thấp.
Ba công ty liên kết lớn của VEAM gồm Honda, Toyota và Ford cũng đang triển khai chiến lược xe hybrid và xe sử dụng năng lượng xanh nhằm thích ứng với quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp tại Việt Nam.
Bên cạnh các công ty liên kết hiện hữu, VEAM đang dự định hợp tác chiến lược với một tập đoàn ô tô lớn của Trung Quốc để triển khai nhà máy VEAM Auto tại Thanh Hóa, theo Vietcap. Dự án dự kiến tập trung vào xe điện chở khách 5 – 7 chỗ, xe tải điện và các phương tiện phục vụ xây dựng, công nghiệp; đồng thời có thể mở rộng sang lĩnh vực khai khoáng và các ứng dụng khác trong tương lai.
Ở góc độ hoạt động sản xuất trong nước, VEAM cũng xác định các nhiệm vụ liên quan đến khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Bối cảnh tái cấu trúc chuỗi cung ứng, yêu cầu tự chủ công nghiệp, phát triển công nghiệp nền tảng và chuyển đổi xanh được xem là dư địa mới cho doanh nghiệp cơ khí chế tạo trong nước. Tuy nhiên, áp lực chi phí đầu vào, logistics, cạnh tranh giá từ hàng nhập khẩu, yêu cầu công nghệ và tiêu chuẩn chất lượng tiếp tục đặt ra yêu cầu đổi mới đối với doanh nghiệp.
Tồn đọng lịch sử tiếp tục ảnh hưởng kế hoạch chuyển sàn
Bên cạnh kế hoạch kinh doanh, một nội dung khác được đặt ra tại Đại hội là việc xử lý các tồn tại, vướng mắc trong hệ thống. Năm 2026, Hội đồng quản trị VEAM xác định tiếp tục đẩy mạnh thu hồi công nợ quá hạn, xử lý các khoản nợ rủi ro và giải quyết các dự án tồn đọng tại một số đơn vị.
Theo Vietcap, cổ phiếu VEA hiện vẫn thuộc diện cảnh báo do doanh nghiệp liên tiếp nhận ý kiến kiểm toán ngoại trừ trong ba năm qua, chủ yếu liên quan đến các tồn đọng lịch sử ngoài hoạt động cốt lõi. Với các vấn đề thuộc thẩm quyền của VEAM, công ty đang triển khai biện pháp khắc phục, bao gồm giảm hàng tồn kho thông qua đẩy mạnh bán hàng và đấu giá để xử lý hàng tồn chậm luân chuyển hoặc hàng lỗi thời.
Tuy nhiên, tiến độ thu hồi công nợ tại một số công ty con như CTCP Vận tải VEAM và Cơ khí Trần Hưng Đạo vẫn còn chậm. Với các vấn đề cần sự chấp thuận của cơ quan đại diện chủ sở hữu Nhà nước, VEAM đang phối hợp với các cơ quan liên quan, chủ yếu là Bộ Công Thương và trong một số trường hợp có sự tham gia của các bộ ngành khác, bao gồm Bộ Tài chính.
Một số tồn đọng tại tài sản và dự án chưa được giải quyết cũng tiếp tục kéo dài. Vietcap dẫn trường hợp Nhà máy Gang xốp MATEXIM vẫn ghi nhận lỗ do ảnh hưởng từ chi phí khấu hao và chi phí lãi vay, trong bối cảnh dự án đã ngừng hoạt động. Ban lãnh đạo đồng thời nhấn mạnh không phát sinh thêm các tồn đọng lịch sử mới từ hoạt động hiện tại của công ty.
Kế hoạch chuyển niêm yết cổ phiếu VEA từ UPCoM sang HOSE tiếp tục được ban lãnh đạo tái khẳng định. Tuy nhiên, tiến độ vẫn còn chậm do các vấn đề liên quan đến ý kiến kiểm toán chưa được xử lý dứt điểm. Theo Vietcap, diễn biến này đồng nghĩa quá trình chuyển sàn có thể kéo dài hơn kỳ vọng và khó diễn ra trong ngắn hạn.
Với VEAM, cổ tức tiền mặt cao tiếp tục là điểm nhấn trong ngắn hạn. Tuy nhiên, bức tranh năm 2026 không chỉ nằm ở chính sách phân phối lợi nhuận, mà còn phụ thuộc vào lợi nhuận từ các liên doanh ô tô, khả năng thích ứng với xu hướng xe xanh và tiến độ xử lý các tồn đọng lịch sử. Đây là những vấn đề ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động và kế hoạch phát triển của doanh nghiệp trong giai đoạn 2026 – 2030.
Nguồn: https://kinhtechungkhoan.vn/veam-tai-khang-dinh-ke-hoach-chuyen-san-co-phieu-van-cho-xu-ly-ton-dong-1452531.html
