Biến số trong tham vọng của “vua tôm” Minh Phú (MPC)

Mục tiêu lợi nhuận năm 2026

Ông Lê Văn Quang, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tập đoàn Thủy sản Minh Phú (Minh Phú, mã MPC) kỳ vọng, doanh nghiệp sẽ đạt gần 1.000 tỷ đồng lợi nhuận trong năm nay và có thể nâng lên mức 2.000 tỷ đồng sau hai năm nữa.

Theo ông Quang, trước đây Minh Phú phải trợ giá cho người nuôi tôm vì lo ngại họ bỏ ao. Tuy nhiên, khi người nuôi chỉ cần có mức lãi hợp lý là đã duy trì sản xuất, Công ty đã chuyển sang thu mua theo giá thị trường thay vì hỗ trợ quá mức như trước. Thay đổi này giúp giảm đáng kể khoản lỗ tại các công ty nuôi tôm thành viên.

Sau hai năm liên tiếp thua lỗ và một năm phục hồi, Minh Phú đặt mục tiêu doanh thu hợp nhất năm 2026 đạt 19.892 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế đạt 974 tỷ đồng, tăng 83,1% so với năm trước.

Nhìn lại quá khứ, năm 2023, Công ty lỗ 105 tỷ đồng do giá tôm nguyên liệu trong nước ở mức cao trong khi giá xuất khẩu giảm mạnh dưới áp lực cạnh tranh từ Ecuador và Ấn Độ. Sang năm 2024, Minh Phú tiếp tục ghi nhận khoản lỗ kỷ lục 240 tỷ đồng vì chi phí thức ăn, logistics tăng cao cùng lượng hàng tồn kho giá vốn lớn.

Đến năm 2025, dù đặt mục tiêu lợi nhuận gần 1.000 tỷ đồng, Công ty chỉ hoàn thành 53,3% kế hoạch, tương đương 532 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế. Việc xử lý dứt điểm lượng hàng tồn kho giá cao và đẩy mạnh tiêu thụ các sản phẩm giá trị gia tăng sau đó đã giúp biên lợi nhuận cải thiện rõ rệt.

Tín hiệu tích cực là trong 6 tháng đầu năm nay, Minh Phú ước đạt hơn 500 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế, hoàn thành hơn một nửa kế hoạch năm, trong bối cảnh lượng đơn hàng cho nửa cuối năm đang tăng lên.

Ẩn số từ thị trường Mỹ

Ngày 24/7/2026, mức thuế nhập khẩu tạm thời 10% áp dụng với hàng hóa vào Mỹ sẽ hết hiệu lực. Lãnh đạo Minh Phú tự tin nếu sắc thuế mới áp với Việt Nam chỉ cao hơn các đối thủ khoảng 5%, doanh nghiệp vẫn đủ sức cạnh tranh tại thị trường này.

Tuy nhiên, triển vọng của Minh Phú cũng như ngành tôm Việt Nam vẫn đối mặt với một số biến số từ thị trường Mỹ. Ngày 24/7/2026, mức thuế nhập khẩu tạm thời 10% áp dụng với toàn bộ hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ theo Điều khoản 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 sẽ hết hiệu lực. Đây cũng là thời hạn để Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đưa ra đề xuất về sắc thuế bổ sung theo Mục 301 liên quan đến các cáo buộc về lao động cưỡng bức.

Theo lãnh đạo Minh Phú, nếu mức thuế áp với Việt Nam tương đương hoặc chỉ cao hơn các đối thủ khoảng 5%, doanh nghiệp vẫn đủ sức cạnh tranh tại thị trường Mỹ. Bên cạnh đó, Công ty kỳ vọng đẩy mạnh xuất khẩu các sản phẩm chế biến sâu khi xu hướng tiêu dùng tại Mỹ đang dần dịch chuyển từ tôm truyền thống sang các sản phẩm giá trị gia tăng, tương tự thị trường Nhật Bản.

Theo Công ty Chứng khoán Kỹ Thương (TCBS), Minh Phú là một trong 171 doanh nghiệp đủ điều kiện xuất khẩu tôm sang EU và là doanh nghiệp duy nhất có ký quỹ để xuất khẩu theo hình thức DDP vào Mỹ thông qua Công ty Mseafood. Đây cũng là doanh nghiệp thủy sản đầu tiên của Việt Nam đạt chứng nhận GlobalG.A.P trong nuôi trồng và chế biến tôm xuất khẩu. Các thị trường chủ lực gồm Mỹ, Canada, Anh, EU, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Mở rộng công suất, chuẩn bị nguồn vốn

Theo báo cáo tài chính quý I/2026, tỷ lệ nợ vay trên vốn chủ sở hữu của Minh Phú tăng từ 1 lần lên 1,17 lần nhằm phục vụ mở rộng công suất. Doanh nghiệp vừa đưa vào hoạt động Nhà máy Chế biến thủy sản Minh Phú Khánh An (Cà Mau) với tổng vốn đầu tư 1.500 tỷ đồng, công suất 35.000 tấn/năm và mức độ tự động hóa cao. Tuy nhiên, nhà máy vẫn cần tuyển khoảng 5.000 lao động, trong khi việc tuyển dụng gặp nhiều khó khăn. Theo kế hoạch, đến cuối năm nay nhà máy mới có thể vận hành hết công suất.

Song song đó, Minh Phú đang đàm phán với một đối tác Nhật Bản để phát hành 1.000 tỷ đồng trái phiếu chuyển đổi nhằm tái cơ cấu tài chính và có thêm nguồn vốn tiếp tục đầu tư nhà máy thứ hai tại Cần Thơ.

Theo ông Quang, Công ty muốn phân phối một phần trái phiếu cho đối tác tổ chức nước ngoài và phần còn lại chào bán ra công chúng nhằm đa dạng hóa nguồn huy động. Tuy nhiên, phía đối tác Nhật Bản mong muốn mua trọn lô trái phiếu phát hành, khiến hai bên chưa đạt được thống nhất và kế hoạch này chưa được trình Đại hội đồng cổ đông thường niên.

Gỡ nút thắt từ con giống

Sáu tháng đầu năm nay, Minh Phú ước đạt hơn 500 tỷ đồng lợi nhuận sau thuế.

Một vấn đề khác được Minh Phú đặc biệt quan tâm là cơ chế phát triển giống tôm kháng bệnh.

Ông Quang cho biết, Công ty đang kiến nghị sửa đổi quy định pháp luật để cho phép doanh nghiệp thực hiện quá trình gia hóa và chọn lọc tự nhiên nhằm tạo ra giống tôm có khả năng kháng bệnh. Đề xuất này xuất phát từ thực tế tại Ecuador, nơi ngành nuôi tôm đạt năng suất ổn định với chi phí thấp nhờ sử dụng các dòng tôm giống được chọn lọc tự nhiên.

Theo kiến nghị của Minh Phú, các doanh nghiệp có đủ năng lực công nghệ nên được phép chủ động thực hiện quá trình chọn lọc, cho tôm tiếp xúc với mầm bệnh trong điều kiện kiểm soát để lựa chọn những cá thể mang đặc tính kháng bệnh trội.

Nếu được chấp thuận, quy định mới sẽ tạo điều kiện phát triển các dòng giống phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, độ mặn và khí hậu của từng vùng nuôi, thay vì sử dụng một loại giống chung cho mọi khu vực. Đồng thời, người nuôi có thể giảm sử dụng thuốc và hóa chất, qua đó đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn xanh của những thị trường xuất khẩu khó tính.

Hiện Minh Phú sở hữu vùng nuôi công nghiệp khoảng 600 ha tại Kiên Giang, vùng nuôi 300 ha tại Bà Rịa – Vũng Tàu và vùng nuôi sinh thái 320 ha tại Cà Mau. Các sản phẩm tôm sơ chế truyền thống hiện vẫn đóng góp khoảng 40% doanh thu, trong khi biên lợi nhuận mảng tự nuôi tôm nhìn chung còn khá mỏng. Doanh nghiệp kỳ vọng việc ứng dụng các phương pháp nuôi và con giống mới sẽ giúp cải thiện đáng kể năng suất, nâng cao sức cạnh tranh với các quốc gia xuất khẩu tôm lớn trên thế giới.