Chủ tịch UBCKNN nêu 2 giải pháp trọng tâm thúc đẩy chứng khoán Việt Nam phát triển bền vững giai đoạn tới

Sáng 20/3/2026, Bộ Tài chính phối hợp với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tổ chức “Hội nghị triển khai nhiệm vụ phát triển thị trường chứng khoán năm 2026”.

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán bước vào giai đoạn chuyển mình, hội nghị được tổ chức nhằm nhìn nhận, đánh giá toàn diện thực trạng phát triển của thị trường. Đồng thời, đây cũng là diễn đàn để các cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế, chuyên gia và cộng đồng thành viên thị trường trao đổi, chia sẻ ý kiến.

Trên cơ sở đó, các bên tập trung thảo luận các định hướng, giải pháp trọng tâm, hướng tới mục tiêu thúc đẩy thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển nhanh hơn, hiệu quả hơn và bền vững hơn trong giai đoạn tới.

Phát biểu tại hội nghị, bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) nhận định năm 2026 là thời điểm khởi đầu cho một giai đoạn phát triển mới của thị trường chứng khoán Việt Nam, với yêu cầu cao hơn về chất lượng, hiệu quả, chiều sâu và tính bền vững. Đây cũng là bước đi quan trọng nhằm hiện thực hóa các mục tiêu phát triển kinh tế giai đoạn 2026–2030 theo định hướng của Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV.

Trong giai đoạn 2026–2030, khi nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững, hướng tới mức tăng trưởng GDP bình quân trên 10%/năm, yêu cầu nâng cao hiệu quả cung ứng vốn trung và dài hạn trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Thị trường vốn, trong đó có thị trường chứng khoán, được xác định phải phát huy mạnh mẽ hơn vai trò là kênh dẫn vốn quan trọng cho nền kinh tế.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, UBCKNN dưới sự chỉ đạo của Bộ Tài chính đã xây dựng các nhóm giải pháp, tập trung vào hai giải pháp trọng tâm chính là phát triển nguồn cung và phát triển cầu đầu tư nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn tới.

Hoàn thiện nguồn cung, nâng chất lượng hàng hóa thị trường

Ở phía nguồn cung, các giải pháp được triển khai trên ba cấu phần gồm thị trường cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán phái sinh.

Đối với thị trường cổ phiếu, cơ quan quản lý tiếp tục hoàn thiện cơ chế IPO gắn với niêm yết, rút ngắn thời gian đưa cổ phiếu lên sàn xuống dưới 30 ngày. Đồng thời, hỗ trợ doanh nghiệp FDI chào bán chứng khoán ra công chúng và niêm yết nhằm gia tăng nguồn cung chất lượng. Bên cạnh đó, đẩy mạnh cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước gắn với thị trường chứng khoán, đặc biệt tại các doanh nghiệp có tỷ lệ sở hữu nhà nước còn cao.

Một định hướng đáng chú ý là hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo thông qua việc xây dựng các bảng giao dịch riêng với tiêu chuẩn phù hợp. Song song, việc nâng cao chất lượng quản trị công ty theo thông lệ quốc tế, tăng cường minh bạch và hiệu quả sử dụng vốn cũng được xác định là yếu tố then chốt để củng cố niềm tin nhà đầu tư.

Đối với thị trường trái phiếu, trọng tâm là củng cố niềm tin, hoàn thiện khung pháp lý và đa dạng hóa sản phẩm, bao gồm trái phiếu xanh và trái phiếu bền vững. Đồng thời, triển khai các giải pháp nâng cao xếp hạng tín nhiệm quốc gia, phát triển dịch vụ định giá và chuẩn hóa cơ chế quản lý tài sản đảm bảo.

Ở thị trường phái sinh, cơ quan quản lý tiếp tục phát triển các sản phẩm mới như hợp đồng tương lai trên chỉ số và trái phiếu Chính phủ, nghiên cứu triển khai quyền chọn chỉ số, đồng thời đa dạng hóa các công cụ tài chính như chứng quyền, chứng chỉ quỹ và các sản phẩm tài chính xanh.

Phát triển cầu đầu tư, hướng tới cấu trúc thị trường bền vững

Về phía cầu đầu tư, lãnh đạo UBCKNN cho biết các giải pháp tập trung vào ba trụ cột gồm phát triển nhà đầu tư tổ chức, thu hút nhà đầu tư nước ngoài và nâng cao chất lượng nhà đầu tư cá nhân.

Trong đó, nhà đầu tư tổ chức được xác định là yếu tố then chốt nhằm nâng cao tính ổn định và chuyên nghiệp của thị trường, trong bối cảnh nhà đầu tư cá nhân hiện vẫn chiếm tỷ trọng lớn. Các giải pháp bao gồm đa dạng hóa các loại hình quỹ đầu tư, hoàn thiện hệ thống chỉ số và thúc đẩy sự tham gia của các quỹ hưu trí, bảo hiểm.

Đối với nhà đầu tư nước ngoài, cơ quan quản lý tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, hoàn thiện cơ chế giao dịch, từng bước mở rộng tỷ lệ sở hữu nước ngoài tại các lĩnh vực không nhạy cảm. Mục tiêu là nâng cao khả năng thu hút dòng vốn quốc tế, đồng thời hỗ trợ tiến trình nâng hạng thị trường.

Một trong những giải pháp trọng tâm là nâng cao khả năng tiếp cận thông tin thông qua việc công bố thông tin song ngữ. Hiện nay, UBCKNN và các sở giao dịch đã thực hiện công bố thông tin bằng cả tiếng Việt và tiếng Anh; khoảng 100 doanh nghiệp trong rổ VN100 đã công bố đầy đủ thông tin bằng tiếng Anh. Quy định mới cũng khuyến khích các doanh nghiệp niêm yết thực hiện công bố song ngữ nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư nước ngoài tiếp cận thông tin và ra quyết định đầu tư.

Song song, cơ quan quản lý sẽ triển khai mô hình đối tác bù trừ trung tâm (CCP) theo thông lệ quốc tế, dự kiến đưa vào vận hành từ đầu năm 2027. Hạ tầng thị trường tiếp tục được hiện đại hóa, trong đó hệ thống công nghệ thông tin đã hoàn thành giai đoạn một, bước đầu hỗ trợ kết nối giữa nhà đầu tư nước ngoài và các công ty chứng khoán. Việc xây dựng hệ thống kết nối tự động sẽ giúp hạn chế rủi ro phát sinh từ phương thức giao dịch thủ công hiện nay.

Cơ quan quản lý cũng đề xuất phát triển các công cụ phòng ngừa rủi ro tỷ giá và lãi suất ngoại tệ nhằm tạo thuận lợi hơn cho nhà đầu tư nước ngoài, trong bối cảnh hiện nay các công cụ này chủ yếu mới áp dụng cho nhà đầu tư FDI.

Bên cạnh đó, cơ chế đối thoại định kỳ với các nhà đầu tư và định chế tài chính toàn cầu tiếp tục được duy trì nhằm kịp thời nhận diện khó khăn và tháo gỡ vướng mắc trong quá trình tham gia thị trường.

Đối với nhà đầu tư cá nhân, trọng tâm là nâng cao chất lượng thông qua đào tạo, phổ cập kiến thức và tăng cường truyền thông. Đồng thời, nâng cao chất lượng tư vấn, hoàn thiện chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp và tăng trách nhiệm của các tổ chức cung cấp dịch vụ.

Bên cạnh hai nhóm giải pháp chính, UBCKNN cũng đẩy mạnh các giải pháp hỗ trợ như tăng cường giám sát, thanh tra, kiểm tra nhằm đảm bảo tính minh bạch của thị trường; hoàn thiện khung pháp lý và nâng cao năng lực hệ thống giám sát.

Đáng chú ý, cơ quan quản lý đang xây dựng hệ thống giám sát tổng thể, ứng dụng công nghệ AI nhằm nâng cao hiệu quả giám sát, góp phần đảm bảo thị trường vận hành công bằng, minh bạch. Đồng thời, tiếp tục hiện đại hóa hạ tầng công nghệ thông tin, thúc đẩy chuyển đổi số và nâng cấp hệ thống giao dịch.

Theo bà Vũ Thị Chân Phương, sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán không chỉ phụ thuộc vào chính sách của cơ quan quản lý mà còn cần sự tham gia chủ động, trách nhiệm và mang tính xây dựng của các thành viên thị trường. Các công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ, các định chế tài chính trung gian đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao tính chuyên nghiệp của thị trường và hỗ trợ doanh nghiệp huy động vốn hiệu quả.

Với nền tảng đã được xây dựng cùng sự chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Tài chính và sự tham gia của các thành viên thị trường, thị trường chứng khoán Việt Nam được kỳ vọng tiếp tục phát triển mạnh mẽ, khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng của nền kinh tế.