Hệ sinh thái tỷ đô trên sàn chứng khoán của ACV kiếm tiền ra sao ?

Đầu tháng 3/2026, việc bắt tạm giam Chủ tịch HĐQT Vũ Thế Phiệt và Phó TGĐ Nguyễn Tiến Việt về hành vi vi phạm quy định đấu thầu là biến cố thượng tầng nghiêm trọng tại ACV. Trước yêu cầu vận hành xuyên suốt từ Chính phủ, dữ liệu tài chính cho thấy hệ sinh thái này vẫn trụ vững nhờ mô hình kinh doanh đặc thù ngành hàng không

Đóng vai trò hạt nhân cung cấp hạ tầng, công ty mẹ ACV khép lại năm 2025 với doanh thu 25.960 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 14.915 tỷ đồng, tăng 3% so với năm trước.

Tổng tài sản hợp nhất đạt hơn 90.900 tỷ đồng, trong đó chi phí xây dựng dở dang tại dự án Long Thành chiếm trên 34.189 tỷ đồng. Để khai thác tối đa dòng tiền trên mỗi chuyến bay, ACV phân bổ các mảng logistics, bán lẻ và phục vụ mặt đất cho hệ thống thành viên.

Tỷ lệ sở hữu hiện được duy trì từ mức 14,73% tại Dịch vụ Hàng hóa Sài Gòn (SCS), 48,15% tại Phục vụ Mặt đất Sài Gòn (SGN), 49,08% tại Dịch vụ Hàng không Tân Sơn Nhất (SAS), cho đến trên 50% tại Dịch vụ Hàng không Nội Bài (NAS) và Dịch vụ Hàng hóa Nội Bài (NCT).

Cần lưu ý, bức tranh phân tích này tập trung vào các doanh nghiệp thành viên đã giao dịch trên sàn chứng khoán, ngoài ra hệ sinh thái ACV còn nhiều công ty chưa đại chúng khác.

Nhóm logistics hàng hóa bứt tốc

Hưởng lợi từ đà phục hồi của dòng chảy thương mại quốc tế, các doanh nghiệp khai thác kho bãi hàng hóa trở thành điểm sáng nhất trong hệ sinh thái với biên lợi nhuận duy trì ở mức cao.

Tại khu vực phía Nam, công ty SCS đạt 1.197 tỷ đồng doanh thu trong năm 2025. Lợi nhuận trước thuế mang về 940 tỷ đồng, tương đương mức tăng trưởng 20% so với năm 2024.

Kịch bản tương tự diễn ra tại thị trường miền Bắc khi công ty NCT báo cáo doanh thu 1.211 tỷ đồng. Mức lợi nhuận trước thuế của đơn vị này đạt 479 tỷ đồng, ghi nhận tỷ lệ tăng trưởng 45% so với cùng kỳ.

Mảng bán lẻ phi hàng không phân hóa

Dù cùng khai thác không gian thương mại bên trong các nhà ga, hiệu quả kinh doanh của nhóm dịch vụ phi hàng không rẽ theo hai hướng đối lập.

Nhờ khả năng chuyển hóa lượng hành khách thành sức mua trực tiếp, công ty SAS ghi nhận doanh thu 3.316 tỷ đồng. Lợi nhuận trước thuế đạt 844 tỷ đồng, tăng 67% so với năm trước.

Ở chiều ngược lại, công ty NAS cho thấy sự sụt giảm hiệu suất. Dù doanh thu năm 2025 tăng trưởng đạt 636 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế lại lùi về mức 29 tỷ đồng, giảm 20%.

Sự sụt giảm xuất phát từ chiến lược dồn nguồn lực đầu tư nhằm mở rộng mạng lưới ra khỏi địa bàn Nội Bài. Việc liên tục thiết lập hệ thống phòng chờ và điểm bán lẻ mới tại nhiều sân bay cùng công tác chuẩn bị cho dự án Long Thành đã làm gia tăng đáng kể chi phí khấu hao và vận hành ban đầu.

Phục vụ mặt đất chịu áp lực tái cấu trúc

Là loại hình dịch vụ thâm dụng lao động, mảng phục vụ mặt đất đang phải đối mặt với nhiều bài toán về chi phí và cơ cấu khách hàng. Công ty SGN kết thúc năm 2025 với 1.481 tỷ đồng doanh thu, nhưng lợi nhuận trước thuế chỉ đạt 294 tỷ đồng, giảm 20% so với năm 2024.

Lợi nhuận đi lùi đến từ việc doanh nghiệp đã ngừng cung cấp dịch vụ trọn gói cho một hãng hàng không lớn tại Tân Sơn Nhất từ cuối tháng 4/2025. Đồng thời, các khoản chi phí phát sinh khi dịch chuyển khu vực làm việc sang nhà ga T3 và khoản lỗ kế toán trong giai đoạn đầu tư ban đầu của công ty con tại dự án Long Thành đã trở thành gánh nặng ngắn hạn.

Hiệu suất trên mỗi nhân sự trong hệ thống

Đằng sau bức tranh lợi nhuận phân hóa là sự đối lập gay gắt về mô hình kinh doanh và hiệu suất khai thác nhân sự. Hệ sinh thái ACV đang cho thấy hai thái cực rõ rệt giữa nhóm tận dụng được lợi thế độc quyền và nhóm thâm dụng lao động.

Khai thác ngách logistics hàng không, SCS đang là mắt xích hiệu quả nhất toàn hệ thống. Với bộ máy tinh gọn trên 600 người, trung bình mỗi nhân sự SCS mang về 1,4 tỷ đồng lợi nhuận trong năm 2025. Ngay cả ACV, dù nuôi bộ máy khổng lồ gần 11.000 người, vẫn duy trì mức hiệu suất 1,3 tỷ đồng lợi nhuận/nhân viên nhờ nắm giữ đặc quyền hạ tầng lõi.

Ở thái cực ngược lại, các doanh nghiệp phụ thuộc vào sức người hoặc bị bào mòn bởi chi phí bán lẻ đang chật vật với biên lợi nhuận. Tại SGN, đội ngũ nhân sự hơn 2.000 người chuyên lo các tác vụ sân đỗ chỉ tạo ra mức lợi nhuận 0,2 tỷ đồng/người.

Khắc nghiệt hơn, tại hệ thống bán lẻ của NAS, bộ máy hơn 770 con người dù tạo ra hàng trăm tỷ doanh thu nhưng tỷ suất lợi nhuận trên mỗi nhân sự lại tiệm cận mốc 0 đồng do gánh nặng chi phí vận hành bủa vây.