Sóng nới room gọi tên hàng không và bộ ba ngân hàng

Sóng nới room gọi tên hàng không và bộ ba ngân hàng

Từ ngân hàng đến hàng không, các lĩnh vực then chốt lần lượt xuất hiện những bước đột phá lịch sử về tỷ lệ sở hữu nước ngoài. Thông điệp chính sách ngày càng rõ: tự tin mở cửa, hội nhập và phát triển mạnh mẽ thị trường vốn.

Trung tuần tháng 2/2026, dự thảo nâng trần sở hữu nước ngoài tại các hãng hàng không Việt Nam lên 49% được đưa ra lấy ý kiến gợi mở một bước dịch chuyển lớn: Việt Nam đang chủ động mở rộng “không gian sở hữu” để gia tăng sức hấp dẫn của thị trường vốn – một tín hiệu mạnh mẽ trong tiến trình hướng tới nâng hạng theo chuẩn của FTSE Russell và MSCI.

Hàng không: Mở rộng sở hữu và không gian tăng trưởng vốn

Trong nhiều năm, trần 34% vốn ngoại tại các hãng hàng không Việt Nam là mức giới hạn cố định. Đề xuất nâng lên 49% nếu được thông qua sẽ được thị trường nhìn nhận như một bước cải thiện môi trường đầu tư, đồng thời gửi đi tín hiệu nhất quán về hội nhập kinh tế trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy lộ trình nâng hạng thị trường chứng khoán.

Đây cũng là nội dung từng được doanh nghiệp trong ngành kiến nghị từ những năm 2019-2020. Sự khác biệt hiện nay nằm ở bối cảnh: hệ thống thị trường vốn đang được hoàn thiện đồng bộ hơn, yêu cầu nâng cao khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài trở thành một tiêu chí quan trọng; song song, ngành hàng không Việt Nam đã bước sang giai đoạn tăng trưởng mới với những hãng bay có quy mô và vị thế khu vực.

Triển vọng dài hạn của ngành đã sớm được các tổ chức quốc tế nhấn mạnh. Ngay sau đại dịch, Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) dự báo Việt Nam sẽ là thị trường hàng không tăng trưởng nhanh thứ 5 thế giới, với quy mô có thể đạt khoảng 150 triệu lượt hành khách mỗi năm vào năm 2035. Trong khi đó, Báo cáo Commercial Market Outlook công bố năm 2025 của Boeing cũng ước tính Việt Nam nằm trong nhóm thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á, với lưu lượng hành khách có thể tăng trên 8%/năm giai đoạn 2025-2030. Những dự báo này cho thấy dư địa tăng trưởng mang tính cấu trúc, vượt lên khỏi yếu tố phục hồi chu kỳ sau COVID-19.

Với các doanh nghiệp niêm yết, thay đổi về giới hạn sở hữu xuất hiện khi nền tảng kinh doanh đã bước vào chu kỳ phục hồi rõ rệt. Như tại Vietjet Air (HOSE: VJC), năm 2025 ghi nhận doanh thu hợp nhất đạt hơn 82,000 tỷ đồng – mức cao nhất kể từ khi hoạt động. Lợi nhuận sau thuế vượt 2,100 tỷ đồng, tăng mạnh so với năm trước và hoàn thành vượt kế hoạch. Riêng quý 4, doanh thu tăng gần 50% so với cùng kỳ, cho thấy động lực đến từ cả thị trường nội địa và quốc tế.

Sau giai đoạn COVID-19, Vietjet từng bước tái cấu trúc mạng bay, mở rộng đội tàu, gia tăng tỷ trọng doanh thu quốc tế và dịch vụ phụ trợ. Thị phần nội địa duy trì ở mức cao, thương hiệu tiếp tục được ghi nhận trong nhóm giá trị nhất khu vực ASEAN.

Trong bối cảnh đó, việc mở rộng trần sở hữu lên 49% có thể tạo thêm điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận dòng vốn dài hạn, đa dạng hóa cơ cấu cổ đông và hỗ trợ mặt bằng định giá ngành trong trung hạn. Với một lĩnh vực có mức độ hội nhập cao như hàng không, đây không chỉ là câu chuyện vốn, mà còn là bước đi mở rộng không gian phát triển trong một thị trường đang được các định chế quốc tế đánh giá cao về tiềm năng dài hạn.

Ngân hàng: Bộ ba HDBank, VPBank và MB đã đi trước một bước

Trước hàng không, lĩnh vực ngân hàng đã có bước đi tiên phong khi Chính phủ đã cho phép nâng trần sở hữu nước ngoài lên 49% đối với các tổ chức tham gia tái cơ cấu ngân hàng yếu kém.

Ba ngân hàng niêm yết được thị trường nhắc đến gồm HDBank (HDB), MB (MBB) và VPBank (VPB). Đây cũng là bộ ba top đầu các chỉ số hiệu quả và sức mạnh tài chính.

Trong đó, HDBank năm 2025 ghi nhận lợi nhuận trước thuế trên 21,300 tỷ đồng, tăng trưởng hơn 27%. Hệ số an toàn vốn (CAR) duy trì 16.7% – cao nhất toàn ngành; ROE đạt tới 25.3% – giữ vị trí số 1 và ROA thuộc top 3 hệ thống.

HDBank cũng là một trong số ít ngân hàng niêm yết duy trì chính sách cổ tức tiền mặt và cổ phiếu ở mức cao, quanh 30% mỗi năm trong những năm gần đây. Năm 2025, cổ phiếu HDB tăng hơn 50%, tiếp tục mang lại lợi ích kép cho cổ đông bên cạnh cổ tức cao.

MB và VPBank cũng ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận tích cực trong năm 2025. VPBank góp mặt trong top 3 về CAR. MB nắm vị trí thứ 4 về ROE trong toàn ngành.

Bộ ba HDBank, VPBank và MB đều đang củng cố nền tảng vốn và chuẩn bị cho giai đoạn 2026 với kỳ vọng room tín dụng cao, thế mạnh bán lẻ, tiếp tục tăng thu nhập ngoài lãi, cải thiện lãi biên và kiểm soát tốt chi phí, cùng kỳ vọng môi trường lãi suất ổn định hơn. Việc nới room tạo thêm dư địa để các ngân hàng này lựa chọn và hấp thụ dòng vốn quốc tế, gia tăng những động lực mới cho các mục tiêu tăng trưởng.

Mảnh ghép quan trọng trong tiến trình nâng hạng

Theo nhận định của ông Lê Anh Tuấn – CEO Dragon Capital trong chia sẻ gần đây, nâng hạng thị trường không chỉ là cột mốc kỹ thuật mà là bước khởi đầu cho chu kỳ thu hút vốn dài hạn. Chuyên gia này cho rằng nếu các cải cách về hạ tầng thị trường và giới hạn sở hữu tiếp tục được triển khai đồng bộ, Việt Nam có thể được xem xét đưa vào danh sách theo dõi nâng hạng của MSCI trong thời gian sắp tới.

Các tổ chức như FTSE Russell và MSCI đặc biệt quan tâm đến mức độ tiếp cận thị trường và các rào cản sở hữu nước ngoài. Do đó, việc điều chỉnh giới hạn sở hữu ở những ngành trụ cột như ngân hàng và hàng không mang ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi từng lĩnh vực.

Khi nâng hạng, dòng vốn không chỉ đến từ các quỹ đầu tư vào các thị trường cận biên ngắn hạn mà còn từ quỹ chỉ số toàn cầu, quỹ hưu trí và các tổ chức đầu tư dài hạn. Điều này sẽ góp phần nâng cao thanh khoản, thu hẹp chiết khấu định giá và thúc đẩy hơn nữa chuẩn quản trị doanh nghiệp.

Việt Nam đang từng bước tạo đột phá ở những điểm then chốt trong cấu trúc của thị trường vốn: từ cơ chế thanh toán, minh bạch thông tin, đến giới hạn sở hữu. Việc mở room lên 49% ở những ngành trọng yếu của nền kinh tế vì thế không đơn thuần là quyết định kỹ thuật, mà là thông điệp chính sách về một thị trường đang tự tin hơn, mạnh mẽ hơn trong hội nhập.

Hàn Đông

FILI

– 09:27 24/02/2026