Nguyễn Cẩm Ly từng có cuộc sống mà nhiều người trẻ mơ ước: tốt nghiệp Đại học Ngoại thương, làm việc tại công ty nước ngoài với mức thu nhập ổn định, có gia đình nhỏ hạnh phúc và cuộc sống đủ đầy ở thành phố. Nhưng giữa lúc mọi thứ đang yên ổn, cô gái sinh năm 1991 lại quyết định rời phố để trở về miền Tây Nghệ An khởi nghiệp với… gừng. Với Ly, đó không đơn thuần là câu chuyện kinh doanh, mà là hành trình tìm cách để quê hương không còn là nơi người trẻ phải rời đi vì nghèo khó.
Khởi nghiệp với “báu vật bị lãng quên” của miền Tây xứ Nghệ
Nguyễn Cẩm Ly sinh ra tại một xã miền núi thuộc miền Tây Nghệ An – nơi quanh năm chịu gió Lào bỏng rát và thường xuyên đối mặt với lũ lụt. Như nhiều đứa trẻ lớn lên ở vùng quê nghèo, cô từng mang khát vọng phải học thật giỏi để rời quê ra thành phố lập nghiệp.
“Chúng tôi muốn đi xa không phải vì ghét quê, mà vì sợ nghèo”, Ly chia sẻ. Nhờ nỗ lực học tập, cô gái xứ Nghệ thi đỗ Đại học Ngoại thương Hà Nội và tốt nghiệp bằng giỏi ngành kinh tế đối ngoại năm 2013. Sau đó, Ly làm việc cho doanh nghiệp nước ngoài với mức lương tốt và dần có được cuộc sống ổn định.
Nhưng dù đã có nhà, có xe và gia đình nhỏ với hai con trai, quê hương vẫn luôn là điều khiến cô day dứt. Bước ngoặt lớn đến từ câu chuyện của người chị họ – người mẹ có ba con sinh non nhưng vẫn phải rời quê đi làm thuê vì không tìm được việc làm ổn định tại địa phương. Những hình ảnh người lớn tha hương, con nhỏ ở nhà với ông bà hay cảnh nông sản “được mùa mất giá” khiến Ly bắt đầu suy nghĩ nghiêm túc hơn về việc quay về quê hương.
“Tôi tự hỏi, nếu một người từng được đi học, từng có cơ hội như mình còn không dám về quê, thì sẽ có bao nhiêu người đủ lý do để quay về?”, cô nhớ lại.
Sau nhiều trăn trở, Nguyễn Cẩm Ly quyết định chọn gừng Kỳ Sơn làm sản phẩm khởi nghiệp. Theo cô, đây là loại nông sản rất đặc biệt của miền Tây Nghệ An nhưng chưa được khai thác đúng giá trị. Gừng Kỳ Sơn được trồng ở vùng núi cao trên 700m, củ nhỏ, xấu mã nhưng có hàm lượng tinh dầu cao gấp nhiều lần gừng thông thường. Đặc biệt, đây là loại gừng duy nhất được Nhà nước cấp chỉ dẫn địa lý và đạt chứng nhận OCOP 3 sao.
Tuy nhiên, nghịch lý là dù chất lượng cao, người dân địa phương vẫn thường phải bán gừng tươi với giá rất thấp vì không đạt tiêu chuẩn xuất khẩu về mẫu mã. Có thời điểm, gừng bị thương lái ép giá chỉ còn khoảng 5.000 đồng/kg.
Chính điều đó khiến Ly quyết tâm tạo ra các sản phẩm chế biến sâu để nâng giá trị cho nông sản quê nhà. Cô bắt đầu tự nghiên cứu, thử nghiệm nhiều công thức từ những củ gừng bị loại vì “xấu mã”, rồi phát triển thành các sản phẩm như trà gừng hòa tan, viên ngậm gừng, cốt gừng mạch nha hay tinh dầu gừng.
Xây dựng thương hiệu “An Khương”
Giữa rất nhiều lựa chọn, Nguyễn Cẩm Ly đặt tên thương hiệu là “An Khương”. Theo cô, “Khương” là cách gọi của gừng theo tiếng Hán, còn “An” tượng trưng cho sự bình an và thư thái mà sản phẩm hướng tới cho người sử dụng.
Đầu năm 2025, khi cảm thấy mọi thứ đã đủ “độ chín”, Ly chính thức xin nghỉ việc tại công ty nước ngoài để tập trung hoàn toàn cho dự án khởi nghiệp.
Cô đầu tư xây dựng xưởng sản xuất rộng khoảng 800m2 tại Anh Sơn (Nghệ An), đồng thời chuẩn hóa toàn bộ quy trình theo tiêu chuẩn ISO 22000:2018 nhằm hướng tới thị trường quốc tế.
Theo nữ founder, làm thực phẩm không chỉ cần ý tưởng tốt mà còn phải xây dựng hệ thống sản xuất bài bản để tạo niềm tin lâu dài với khách hàng.
Dù đã chuẩn bị tâm lý rằng khởi nghiệp ở quê sẽ rất khó khăn, nhưng Ly vẫn không tránh khỏi cú sốc khi trận lũ lớn xảy ra vào tháng 7 vừa qua khiến cả vùng sản xuất ngập trong biển nước.
Nguồn nguyên liệu bị gián đoạn, nhân sự phải lo chống lũ và dọn dẹp sau thiên tai khiến hoạt động của xưởng đình trệ trong nhiều ngày.
May mắn là nhờ có sự chuẩn bị từ trước, An Khương vẫn duy trì được lượng hàng nhất định để không bị đứt quãng thị trường.
Sau lũ, xưởng nhanh chóng hoạt động trở lại. Hiện mỗi tháng, công ty thu mua khoảng 1–2 tấn gừng từ các hợp tác xã và hộ dân địa phương, tạo việc làm ổn định cho nhiều lao động tại quê nhà.
Doanh thu hiện đạt khoảng 100–200 triệu đồng/tháng. Dù chưa thể hoàn vốn, nhưng với Ly, điều quan trọng nhất là thương hiệu vẫn tồn tại và từng bước được khách hàng biết đến.
Hiện Nguyễn Cẩm Ly vẫn thường xuyên di chuyển giữa Hà Nội và Nghệ An. Theo cô, quê hương là nơi đặt nhà máy sản xuất, còn việc phát triển thương hiệu và bán hàng vẫn cần tận dụng lợi thế của các thành phố lớn. Ngoài bán trên mạng xã hội và sàn thương mại điện tử, cô cũng tích cực tham gia các hội chợ để quảng bá sản phẩm.
Điều khiến nữ founder xúc động nhất là khi khách hàng bắt đầu xem sản phẩm của An Khương như món quà sức khỏe mang đậm dấu ấn quê hương.
Với cô, hành trình này không chỉ nhằm bán được nhiều hàng hơn, mà còn để chứng minh rằng những nông sản tưởng chừng bình dị của vùng quê Việt Nam hoàn toàn có thể bước ra thị trường lớn nếu được đầu tư bài bản. “Quê hương sẽ không còn là nơi phải rời bỏ nếu có những người dám quay về”, Nguyễn Cẩm Ly nói.
Nguồn: https://kinhtechungkhoan.vn/khong-chon-o-lai-thanh-pho-nu-founder-xu-nghe-ve-que-khoi-nghiep-voi-bau-vat-vung-cao-1447348.html
