CTCK điểm tên 13 doanh nghiệp trong “tầm ngắm” thoái vốn Nhà nước thời gian tới

Ngày 5/8/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 40/2026/QĐ-TTg về tiêu chí phân loại doanh nghiệp nhằm thực hiện cơ cấu lại vốn Nhà nước tại doanh nghiệp Nhà nước và doanh nghiệp có vốn Nhà nước giai đoạn 2026-2030.

Theo KBSV, tác động cụ thể của Quyết định 40 lên thị trường chung không lớn, mà chủ yếu tác động đến từng doanh nghiệp liên quan. Phần lớn doanh nghiệp đã công bố tỷ lệ thoái vốn cao hoặc toàn bộ là nhóm vốn hóa vừa và nhỏ, do đó mức độ tác động lên thị trường chung khá yếu. Nếu phương án thoái vốn bao gồm phát hành thêm hoặc bán cổ phiếu quỹ, tác động thực tế sẽ nhỏ hơn đáng kể.

Với nhóm doanh nghiệp lớn như GVR, GAS, BSR, KBSV cho rằng cần chờ thêm thông tin chi tiết về lộ trình, phương án và tỷ lệ thoái vốn để đánh giá.

Theo Quyết định 40, đối với nhóm doanh nghiệp thuộc Phụ lục III Nghị định 57/2026, khoảng 20 doanh nghiệp lớn cùng 3 ngân hàng gốc quốc doanh sẽ phải chờ Thủ tướng phê duyệt kế hoạch. KBSV ước tính thời điểm sớm nhất là tháng 8/2026, dựa trên quy trình 75 ngày làm việc theo Công điện 52/CĐ-TTg.

Trong khi đó, phần lớn doanh nghiệp niêm yết còn lại như ACV, VNM, DPM… nếu không thuộc Phụ lục III sẽ được cơ quan chủ sở hữu phê duyệt trực tiếp trong 30 ngày làm việc.

KBSV ưu tiên theo dõi các mã có chênh lệch lớn so với ngưỡng quy định, gồm ACV, VNM… trong nhóm được phê duyệt nhanh hơn và HVN, BID, VCB… thuộc nhóm chờ Thủ tướng phê duyệt.

Các doanh nghiệp thuộc diện giảm tỷ lệ sở hữu Nhà nước có thể thực hiện thông qua đấu giá công khai, bao gồm bán theo lô; chào bán cạnh tranh hoặc thỏa thuận trực tiếp trong trường hợp đấu giá không thành công; hoặc phát hành thêm cổ phần để pha loãng và bán cổ phiếu quỹ.

Ngoài ra, Nghị định 57/2026 cho phép điều chỉnh giảm giá khởi điểm tối đa 10% mỗi lần, không quá 3 lần nhằm tăng khả năng thực hiện giao dịch.

Trong danh sách KBSV theo dõi, một số doanh nghiệp có tỷ lệ sở hữu Nhà nước rất cao và đang có phương án giảm tỷ lệ đáng chú ý. Chẳng hạn, tại BCM, UBND TP.HCM đang nắm 95,4% và tỷ lệ thoái dự kiến khoảng 21%, đưa sở hữu Nhà nước về khoảng 74%. Tại BSR, PVN sở hữu 92,1% và tỷ lệ thoái tối thiểu được KBSV ghi nhận ở mức 57,7%. Trong khi đó, PVN tại GAS đang nắm 95,76%, với tỷ lệ thoái tối thiểu khoảng 5,76%.

Ở nhóm dự kiến thoái toàn bộ, danh sách gồm MSB, NTP, HND, QTP, VGC, PVI và DMC. Đáng chú ý, VNPT đang sở hữu 6,1% tại MSB; SCIC nắm 37,1% NTP và 34,7% DMC; Bộ Xây dựng sở hữu 38% VGC; còn PVN nắm 35% PVI.