DatVietVAC và cuộc đua khai thác IP 360 độ trong nền kinh tế fandom

DatVietVAC và cuộc đua khai thác IP 360 độ trong nền kinh tế fandom

Có một thay đổi lớn đang diễn ra trong ngành giải trí toàn cầu: nội dung không còn là đích đến cuối cùng, mà trở thành điểm khởi đầu cho cả một hệ sinh thái tiêu dùng văn hóa.

Nếu trước đây doanh thu của ngành chủ yếu đến từ quảng cáo, bản quyền phát sóng hay lượt xem, thì hiện nay phần giá trị lớn nhất lại nằm ở khả năng kéo dài vòng đời thương mại của IP (Intellectual Property – tài sản sở hữu trí tuệ). Concert, fandom, merchandise, licensing, experiential entertainment và các nền tảng cộng đồng đang trở thành những động lực tăng trưởng mới của ngành công nghiệp giải trí toàn cầu.

“Fandom economy” trở thành động cơ tăng trưởng mới

Sự dịch chuyển này thể hiện rõ tại Hàn Quốc — thị trường được xem là hình mẫu thành công của công nghiệp văn hóa châu Á.

Các tập đoàn giải trí như HYBE, SM Entertainment hay JYP Entertainment hiện không còn vận hành đơn thuần như những công ty sản xuất âm nhạc, mà đã phát triển thành các hệ sinh thái IP toàn diện xoay quanh nghệ sĩ, fandom và trải nghiệm tiêu dùng văn hóa.

Tăng trưởng doanh thu của 4 tập đoàn giải trí hàng đầu Hàn Quốc từ 2012 – 2025

Theo dữ liệu thị trường, tổng doanh thu của nhóm Big 4 K-pop đã tăng từ khoảng 503 triệu USD lên hơn 3.4 tỷ USD trong vòng một thập kỷ. Đáng chú ý, động lực tăng trưởng không đến từ việc sản xuất nhiều nội dung hơn, mà đến từ khả năng khai thác trực tiếp cộng đồng người hâm mộ và kéo dài vòng đời thương mại của IP.

Báo cáo “2025 Fandom Trend Report” của nền tảng Weverse cũng cho thấy số người dùng hoạt động hàng tháng đã đạt 12 triệu MAU, với hơn 25 triệu sản phẩm được bán ra trong năm 2025. Doanh thu từ digital merchandise tăng hơn gấp đôi, trong khi thời gian tương tác trung bình đạt 263 phút/tháng.

Những số liệu này cho thấy “fandom economy” đang trở thành một trong những cấu phần tăng trưởng quan trọng nhất của ngành giải trí toàn cầu.

Quyền sở hữu IP trở thành tài sản lõi

Điểm cốt lõi phía sau sự tăng trưởng của các doanh nghiệp giải trí quốc tế nằm ở quyền sở hữu IP.

Thay vì chỉ sản xuất nội dung để tạo doanh thu ngắn hạn, các doanh nghiệp đang tập trung xây dựng IP gốc nhằm chủ động khai thác toàn bộ vòng đời thương mại của tài sản văn hóa — từ concert, fandom, merchandise, licensing cho đến các mô hình experiential entertainment đa nền tảng.

Mô hình này mang lại nhiều lợi thế tài chính quan trọng: kéo dài thời gian tạo doanh thu cho nội dung; tăng khả năng monetization trên cùng một tệp người dùng; tăng biên lợi nhuận nhờ sở hữu trực tiếp IP …

Hiệu suất kinh doanh của DatVietVAC so với các doanh nghiệp truyền thông giải trí lớn

Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp sở hữu IP ngày càng được thị trường nhìn nhận như những “platform entertainment companies” thay vì đơn thuần là doanh nghiệp sản xuất nội dung.

Đó cũng là hướng đi DatVietVAC đang theo đuổi tại Việt Nam.

Thay vì phụ thuộc vào các format quốc tế hoặc vận hành theo mô hình media truyền thống, doanh nghiệp lựa chọn trực tiếp sáng tạo và sở hữu IP. Theo đó, nội dung không còn là điểm kết thúc của một chương trình, mà trở thành nền tảng khởi đầu cho cả một hệ sinh thái doanh thu kéo dài.

Với chương trình Anh Trai “Say Hi” do DatVietVAC sáng tạo và sở hữu, giá trị thương mại không dừng lại ở thời gian phát sóng. Khi cộng đồng người hâm mộ hình thành đủ lớn, IP tiếp tục mở rộng sang concert, merchandise, phân phối nhạc số, licensing và các hoạt động trải nghiệm tiêu dùng quy mô lớn.

Điều này phản ánh sự chuyển dịch đáng chú ý trong cấu trúc doanh thu của doanh nghiệp giải trí — từ mô hình phụ thuộc vào advertising revenue sang mô hình khai thác trực tiếp fandom và consumer spending.

“Cỗ máy” IP thúc đẩy dịch chuyển cơ cấu doanh thu, dư địa tăng trưởng lớn         

Bức tranh tài chính cho thấy chiến lược IP bắt đầu phản ánh rõ vào cấu trúc tăng trưởng của doanh nghiệp.

Giai đoạn 2023–2025, doanh thu D2C của DatVietVAC ghi nhận tăng trưởng kép 64%, trong khi mảng khai thác IP tăng tới 361%. Năm 2025, gần một nửa doanh thu của doanh nghiệp đã đến từ mảng Content Hub — cho thấy sự dịch chuyển rõ rệt khỏi mô hình phụ thuộc vào quảng cáo truyền thống.

Cơ cấu doanh thu của DatVietVAC (đơn vị tỷ VND)

Theo giới phân tích, đây là thay đổi có ý nghĩa lớn về mặt chất lượng tăng trưởng.

Cùng đó, dư địa tăng trưởng lớn của công nghiệp văn hóa Việt Nam đang rộng mở

Theo ước tính của Vietcap, quy mô thị trường giải trí Việt Nam hiện đạt khoảng 2.4 tỷ USD và có thể duy trì tốc độ tăng trưởng 12–15% mỗi năm trong giai đoạn tới. Trong khi đó, chi tiêu cho giải trí của người Việt hiện mới chiếm khoảng 1.4% thu nhập bình quân đầu người – thấp hơn đáng kể so với mức 2–3% tại nhiều quốc gia trong khu vực.

Khoảng cách này cho thấy công nghiệp văn hóa Việt Nam vẫn đang ở giai đoạn đầu của chu kỳ tăng trưởng, đặc biệt trong bối cảnh Chính phủ thúc đẩy công nghiệp văn hóa trở thành động lực kinh tế mới, cùng nhu cầu trải nghiệm, fandom và tiêu dùng văn hóa ngày càng gia tăng.

Trong chu kỳ tăng trưởng đó, các doanh nghiệp sở hữu IP và có khả năng thương mại hóa cộng đồng người hâm mộ trên quy mô lớn được kỳ vọng sẽ trở thành nhóm hưởng lợi lớn nhất đáng chú ý nhất.

Đây cũng là cơ sở để DatVietVAC đặt mục tiêu doanh thu năm 2026 đạt 3,382 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 420 tỷ đồng và hướng tới doanh thu 5,000 tỷ đồng vào năm 2030. Xa hơn, doanh nghiệp tiếp tục nắm giữ vị thế là hệ sinh thái IP và tiêu dùng văn hóa quy mô lớn tại Việt Nam — nơi nội dung không chỉ tạo lượt xem, mà trở thành tài sản có khả năng khai thác thương mại dài hạn.

Dịch vụ

Minh Tài

FILI

– 06:58 15/05/2026