Australia – một trong số ít thị trường còn duy trì mức thuế chống bán phá giá 0% với thép mạ Việt Nam – đang bất ngờ khởi xướng điều tra đối với Hoa Sen và Nam Kim. Dư địa xuất khẩu của các doanh nghiệp tôn mạ Việt ngày càng bị thu hẹp.
Úc khởi xướng điều tra chống bán phá giá thép mạ với Nam Kim và Hoa Sen. Ảnh:
Ngày 30/4, Ủy ban Chống bán phá giá thuộc Bộ Công nghiệp, Khoa học và Tài nguyên Australia thông báo mở cuộc điều tra chống bán phá giá đối với sản phẩm thép mạ kẽm của 2 doanh nghiệp Việt Nam là Tập đoàn Hoa Sen (mã: HSG) và CTCP Thép Nam Kim (mã: NKG). Bên cạnh đó, Ủy ban cũng điều tra đối với 2 doanh nghiệp khác đến từ Hàn Quốc.
Cuộc điều tra được tiến hành theo đơn đề nghị của Công ty Thép BlueScope Australia. Doanh nghiệp này cho rằng các công ty của Việt Nam và Hàn Quốc đã bán thép mạ tại thị trường Úc với giá thấp hơn thông thường, gây thiệt hại cho ngành sản xuất thép nội địa.
Theo đó, thời kỳ điều tra (POI) kéo dài từ ngày 1/1/2025 đến 31/12/2025. Ủy ban dự kiến hoàn tất điều tra và trình báo cáo lên Bộ trưởng Công nghiệp và Đổi mới sáng tạo cùng Bộ trưởng Khoa học Australia vào ngày 2/10/2026.
Mặt hàng bị điều tra gồm các sản phẩm thuộc các mã thuế quan: 7210.49.00, 7212.30.00, 7225.92.00 và 7226.99.00. Theo báo cáo của Ủy ban, biên độ bán phá giá ước tính đối với các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam là 56,21%.
Cánh cửa xuất khẩu thép mạ ngày thu hẹp
Động thái từ Australia cho thấy xu hướng bảo hộ ngành thép toàn cầu ngày càng gia tăng. Trong nhiều năm qua, ngành thép mạ Việt Nam liên tục đối mặt tình trạng dư thừa công suất trong khi nhu cầu tiêu thụ suy yếu, buộc doanh nghiệp phải đẩy mạnh xuất khẩu để tiêu thụ sản phẩm.
FPTS cho biết tổng công suất tôn mạ ước tính cho giai đoạn 2019 – 2024 lên tới 7,4 triệu tấn/năm trong khi nhu cầu nội địa chỉ đáp ứng được ~30%. Bên cạnh đó, Việt Nam vẫn đang nhập khẩu tôn mạ do chưa tự sản xuất được một số loại tôn chất lượng cao và ưu đãi thuế khiến giá tôn nhập khẩu (đặc biệt là tôn mạ Trung Quốc) rẻ hơn tôn nội địa, từ đó khiến áp lực cạnh tranh trong nước ngày càng trở nên gay gắt hơn.
Tuy nhiên, từ năm 2023 đến nay, cánh cửa xuất khẩu ngày càng thu hẹp khi tình trạng dư cung từ Trung Quốc gia tăng, kéo theo hàng loạt quốc gia như Mỹ, Canada, Mexico, Brazil… tăng cường các cuộc điều tra chống bán phá giá và áp dụng biện pháp tự vệ đối với thép nhập khẩu.
Theo báo cáo của Nam Kim, Malaysia và Australia là những thị trường hiếm hoi còn tương đối thuận lợi đối với sản phẩm tôn mạ. Tại Malaysia, Nam Kim đang được áp dụng mức thuế 0% đối với sản phẩm PPGI và PPGL (thép cuộn mạ màu), có hiệu lực từ ngày 19/1/2026 đến 19/7/2026. Trong khi đó, tại Australia, cả Nam Kim và Hoa Sen đang được áp dụng mức thuế chống bán phá giá 0% đối với mặt hàng GI (thép mạ kẽm) trong giai đoạn từ ngày 16/8/2017 đến năm 2027.
Nhờ lợi thế thuế quan, Australia trở thành một trong những điểm đến xuất khẩu quan trọng của các doanh nghiệp tôn mạ Việt trong thời gian gần đây khi thị trường Mỹ và châu Âu gặp khó khăn. Theo Chứng khoán Rồng Việt, dữ liệu hải quan cho thấy trong năm 2025, sản lượng xuất khẩu của Nam Kim và Hoa Sen vào châu Âu và Bắc Mỹ giảm mạnh, trong khi xuất khẩu sang Australia gia tăng đáng kể.
Việc Úc mở cuộc điều tra mới không chỉ tạo thêm áp lực lên hoạt động xuất khẩu của Hoa Sen và Nam Kim mà còn phản ánh bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt của ngành thép toàn cầu. Khi các thị trường lớn liên tục gia tăng rào cản thương mại, doanh nghiệp thép Việt sẽ đối mặt bài toán khó hơn trong việc duy trì sản lượng xuất khẩu, đa dạng hóa thị trường và cải thiện năng lực cạnh tranh để thích ứng với xu hướng bảo hộ kéo dài.
Mỹ Hà
Nguồn: https://stockbiz.vn/tin-tuc/du-dia-xuat-khau-thep-ma-cang-thu-hep-den-luot-uc-khoi-xuong-dieu-tra-voi-nam-kim-va-hoa-sen/39887656
