Trong khi các “ông lớn” quốc doanh thận trọng với mục tiêu bền vững, khối ngân hàng tư nhân lại nỗ lực bứt phá, sẵn sàng “xoay trục” danh mục cho vay để thích nghi với cơ chế điều hành tín dụng mới của Ngân hàng Nhà nước.
Sự chênh lệch đáng kể giữa tốc độ tăng trưởng tín dụng và huy động vốn ngay trong quý I/2026 đang đặt hệ thống ngân hàng trước áp lực thanh khoản lớn.
“Tấm chăn” hạn mức không còn đủ rộng?
Dữ liệu mới nhất từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tính đến hết quý I/2026 đang phác thảo một bức tranh tương đối nghịch lý cho ngành ngân hàng: Tín dụng bứt tốc mạnh mẽ nhưng huy động vốn lại có dấu hiệu “hụt hơi”. Cụ thể, tăng trưởng tín dụng toàn ngành đã đạt mức 3,18%, trong khi huy động vốn chỉ nhích nhẹ ở mức 0,55% so với cuối năm 2025.
Nhóm ngân hàng tư nhân sẵn sàng “xoay trục” danh mục cho vay để tận dụng cơ hội từ cơ chế điều hành tín dụng mới của Ngân hàng Nhà nước.
Khoảng chênh lệch hơn 5 lần này phản ánh áp lực thanh khoản đang hiện hữu rõ rệt trên bảng cân đối kế toán của nhiều nhà băng. Các chỉ số công bố cho thấy dư nợ cho vay và nguồn vốn huy động đang bám sát nhau ở mức báo động.
Tại VietinBank, quy mô cho vay quý I/2026 đạt gần 1,7 triệu tỷ đồng thì vốn huy động cũng xấp xỉ con số này. Thực tế này buộc các ngân hàng phải duy trì mức lãi suất huy động đủ hấp dẫn để “hút” tiền về, đảm bảo an toàn hệ thống.
Tại Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) vừa qua, câu chuyện làm sao để cân đối giữa việc “bơm” vốn cho nền kinh tế và giữ vững thanh khoản đã trở thành tâm điểm chất vấn của các cổ đông.
Tại nhóm ngân hàng quốc doanh, ưu tiên lớn nhất vẫn là kiểm soát rủi ro và phát triển bền vững.
Tại các ngân hàng quốc doanh, bài toán tín dụng cũng không kém phần hóc búa. Ông Lê Ngọc Lâm, Tổng Giám đốc BIDV cập nhật kết quả quý I với dư nợ tín dụng đạt 2,38 triệu tỷ đồng (tăng 2,6%). Trong khi đó, huy động vốn đạt 2,43 triệu tỷ đồng, gần như đi ngang so với đầu năm.
“Việc huy động vốn khá căng thẳng và gặp nhiều khó khăn đối với các tổ chức tín dụng, trong đó có BIDV”, ông Lâm thừa nhận. Dù lợi nhuận trước thuế quý I của BIDV tăng trưởng ấn tượng 17,6%, đạt 8.254 tỷ đồng, nhưng áp lực chi phí vốn vẫn là một biến số khó lường.
Đồng quan điểm về tính linh hoạt của chính sách, ông Phan Đức Tú, Chủ tịch HĐQT BIDV nhận định: “Khả năng mục tiêu tăng trưởng tín dụng năm nay của toàn ngành sẽ thấp hơn năm 2025, vào khoảng 15% thay vì mức 19-20% như các năm trước. NHNN đang điều hành theo hướng linh hoạt và chúng tôi tin rằng chính sách sẽ phù hợp với thực tế thị trường”.
Trong khi đó, ông Lê Quang Vinh, Tổng Giám đốc Vietcombank tái khẳng định triết lý phát triển bền vững khi cổ đông thắc mắc về việc ngân hàng đăng ký mục tiêu tăng trưởng thấp hơn các nhà băng cổ phần khác. “Vietcombank không tăng trưởng nóng để rồi ngày mai phải đi xử lý hệ lụy. Chúng tôi ưu tiên phát triển có chất lượng, hiệu quả để đem lại lợi ích dài hạn cho cổ đông”, ông Vinh nhấn mạnh.
Sự “xoay trục” của khối ngân hàng tư nhân
Trái ngược với sự thận trọng của nhóm quốc doanh, nhiều ngân hàng tư nhân đang chủ động tăng tốc để tận dụng dư địa tăng trưởng.
Tại TPBank, mục tiêu năm 2026 là nâng tổng tài sản lên 600.000 tỷ đồng, với hai trụ cột chính là huy động và dư nợ, dự kiến cùng tăng 15%. Là ngân hàng được NHNN xếp hạng loại A với điểm số 4,52/5, TPBank được cấp hạn mức tín dụng ban đầu 11,75%. Tuy nhiên, theo Chủ tịch HĐQT Đỗ Minh Phú, trong quý I ngân hàng chỉ được sử dụng 25% hạn mức ban đầu, tương đương tăng trưởng thực tế khoảng 2,8%.
Ông Phú ví von: “Điều này như một tấm chăn không đủ rộng: nếu điều tiết không khéo, kéo lên đầu thì hở chân, mà đắp dưới chân thì lạnh cổ”. Theo ông, TPBank sẽ không tăng trưởng bằng mọi giá mà vẫn ưu tiên kiểm soát rủi ro và tập trung vào các lĩnh vực trọng điểm của nền kinh tế.
Tại Techcombank, ngân hàng đã được phê duyệt hạn mức tín dụng 12% (tương đương 849.000 tỷ đồng). Với tham vọng đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng GDP hai chữ số của Chính phủ, Techcombank đã thực hiện cú “xoay trục” danh mục ấn tượng: Giảm tỷ trọng dư nợ bất động sản xuống dưới ngưỡng 30% (hiện đạt 28,9%) để đa dạng hóa nguồn thu và giảm thiểu rủi ro tập trung.
VPBank cũng ghi nhận quy mô tín dụng hợp nhất đạt 1,06 triệu tỷ đồng, tăng tới 10,2% chỉ sau một quý. Trong đó, tín dụng tại ngân hàng mẹ đạt 941.000 tỷ đồng, tăng 10,7%. Đặc biệt, huy động vốn của VPBank tăng trưởng tích cực 11,8%, giúp ngân hàng này có nền tảng thanh khoản vững chắc hơn so với mặt bằng chung.
Đối với HDBank, Tổng Giám đốc Nguyễn Hữu Đặng tự tin vào kế hoạch tăng trưởng tín dụng 35%/năm dựa trên mạng lưới hơn 376 điểm giao dịch và hệ số an toàn vốn (CAR) thuộc nhóm dẫn đầu. Ông Đặng khẳng định, dù thanh khoản thị trường biến động, HDBank vẫn đảm bảo nguồn vốn dồi dào nhờ khả năng huy động tốt trên thị trường liên ngân hàng.
Ở chiều ngược lại, Sacombank đang phải đối mặt với những thách thức nhất định khi tổng tài sản và huy động vốn đều giảm trong quý I do lãi suất đầu vào tăng và áp lực thanh khoản. Ban lãnh đạo ngân hàng cho biết đang nỗ lực cân đối nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu của khách hàng trong bối cảnh dư nợ đạt gần 627.000 tỷ đồng.
Dưới góc nhìn phân tích, các chuyên gia kinh tế dự báo bức tranh tín dụng năm 2026 sẽ có sự phân hóa mạnh mẽ. Công ty Chứng khoán Ngân hàng Ngoại thương (VCBS) trong báo cáo ngành ngân hàng 2026 với tiêu đề “Vững nhịp tăng trưởng” dự báo tăng trưởng tín dụng toàn ngành có thể đạt 16 – 18%, cao hơn mục tiêu ban đầu của NHNN.
Theo VCBS, các ngân hàng tư nhân năng động có thể dẫn dắt mức tăng trưởng trên 20%. Đặc biệt, nếu NHNN bắt đầu lộ trình bãi bỏ cơ chế “room” tín dụng từ năm tới, những ngân hàng có hệ số CAR cao như VPBank, Techcombank, HDBank sẽ là những cái tên hưởng lợi lớn nhất.
Chuyên gia từ VinaCapital cũng bày tỏ sự lạc quan khi kỳ vọng mức trần tín dụng 15% có thể được nới lỏng trong nửa cuối năm 2026 để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng GDP. Các ngân hàng thương mại nhà nước sẽ đóng vai trò “giữ nhịp” thị trường, hạn chế việc tăng mạnh lãi suất cho vay nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và nền kinh tế.
Huyền Anh
Nguồn: https://stockbiz.vn/tin-tuc/tang-truong-tin-dung-vot-xa-ngan-hang-can-doi-ra-sao/39683788
