Doanh nghiệp thủy sản thuận lợi đầu năm, nhiều cổ phiếu chưa hồi phục hoàn toàn

Nhiều doanh nghiệp thủy sản báo lợi nhuận quý 1/2026 tăng mạnh, đặc biệt ở nhóm cá tra và rô phi khi xuất khẩu phục hồi và nhu cầu với các dòng cá thịt trắng đi lên.

Nhóm cá tra, rô phi khởi sắc

Theo thống kê từ VietstockFinance, 17 doanh nghiệp thủy sản trên sàn đạt tổng doanh thu quý đầu năm hơn 16.7 ngàn tỷ đồng, tăng 24% so với cùng kỳ năm trước. Lãi ròng tăng hơn 63%, lên 868 tỷ đồng.

Nhóm cá tra, rô phi là điểm sáng nhất đầu năm nay. Vĩnh Hoàn (HOSE: VHC) giữ vị trí dẫn đầu ngành khi mang về gần 2.95 ngàn tỷ đồng doanh thu, tăng 12%; lãi ròng 266 tỷ đồng, tăng 38%. Đây cũng là quý đầu năm có lợi nhuận tốt nhất của VHC trong nhiều năm gần đây.

Tại ĐHĐCĐ thường niên mới đây, lãnh đạo VHC cho biết, kết quả tích cực đến từ việc sản lượng và giá bán cá tra cùng cải thiện. Giá bán được điều chỉnh theo chi phí đầu vào, nguồn nguyên liệu chủ động hơn so với giai đoạn thiếu hụt năm trước. Ngoài cá tra, VHC đánh giá nhu cầu với các dòng cá thịt trắng như cá rô phi đang tăng lên khi nguồn cung cá biển ngày càng thu hẹp.

Lãi ròng đơn vị xuất khẩu cá tra, rô phi tăng trưởng mạnh quý 1/2026

Điều đó cũng thể hiện trong kết quả của Nam Việt (HOSE: ANV). Quý đầu năm, doanh thu tăng 66% lên hơn 1.84 ngàn tỷ đồng; lãi ròng đạt 195 tỷ đồng, tăng 48%.

Kết quả của ANV bắt đầu cải thiện mạnh từ giữa năm ngoái sau các thông tin liên quan thuế đối ứng dưới thời Tổng thống Donald Trump. Theo Chứng khoán FPT (FPTS), một trong những động lực chính là ANV đẩy mạnh xuất khẩu cá tra và cá rô phi sang Mỹ. Trong đó, cá rô phi Việt Nam hưởng lợi nhờ mức thuế thấp hơn đáng kể so với hàng Trung Quốc.

Đầu tư và Phát triển Đa Quốc Gia – IDI (HOSE: IDI) cũng có quý đầu năm tích cực dù doanh thu gần như đi ngang quanh 1.5 ngàn tỷ đồng. Lợi nhuận ròng đạt hơn 40 tỷ đồng, tăng 54%. Biên lợi nhuận gộp mảng cá tra của IDI tăng từ 8.8% lên 15.3%.

Một số doanh nghiệp quy mô nhỏ hơn trong ngành cá tra cũng đón nhận kết quả tích cực. Thủy sản Mekong (HOSE: AAM) lãi 2.4 tỷ đồng, gần gấp đôi cùng kỳ dù doanh thu giảm 38%. Xuất nhập khẩu Thủy sản Cửu Long An Giang (HOSE: ACL) mang về hơn 3.4 tỷ đồng lợi nhuận, tăng 33%.

Tôm khả quan nhờ hàng giá trị gia tăng

Kết quả các đơn vị đầu ngành tôm cũng sáng, đặc biệt là Tập đoàn Thủy sản Minh Phú (UPCoM: MPC) với doanh thu hơn 5.7 ngàn tỷ đồng, gấp đôi cùng kỳ và là mức cao thứ hai lịch sử theo quý. Lãi ròng 208 tỷ đồng, gấp gần 12 lần. Theo MPC, việc đẩy mạnh các sản phẩm giá trị gia tăng với số lượng giá trị lớn giúp biên lợi nhuận cải thiện đáng kể.

Trường hợp Thực phẩm Sao Ta (HOSE: FMC), doanh thu giảm gần 30%, còn chưa tới 1.4 ngàn tỷ đồng nhưng lãi ròng vẫn tăng 38%, lên gần 41 tỷ đồng nhờ không còn phải trích lập mạnh các khoản thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp như cùng kỳ. Chi phí vận chuyển cũng giảm đáng kể.

Lãnh đạo FMC cho biết, thị trường Mỹ đầu năm gặp nhiều trở ngại do yếu tố thuế khi mỗi container xuất khẩu phải ký quỹ khoảng 25%, khiến Công ty tạm thời chỉ tập trung bán các mặt hàng không chịu thuế. Ngoài ra, quý 1 chưa phải mùa cao điểm nguyên liệu tôm và sức mua cũng chưa phục hồi mạnh. Dù vậy, FMC vẫn giữ được lợi nhuận tăng nhờ đẩy mạnh các sản phẩm giá trị gia tăng có biên lãi tốt.

Các doanh nghiệp tôm đầu ngành đều báo lãi tăng trưởng

Không phải doanh nghiệp nào cũng khả quan. Camimex (UPCoM: CMM) báo lãi giảm 26% còn gần 22 tỷ đồng dù doanh thu vẫn tăng nhẹ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ chi phí lãi vay và chi phí quản lý tăng cao.

Thủy sản và Thương mại Thuận Phước (UPCoM: THP) cũng gặp áp lực tương tự. Doanh thu gần như đi ngang ở mức 655 tỷ đồng nhưng lãi gộp tăng gần gấp đôi lên 86 tỷ đồng. Tuy nhiên, chi phí bán hàng, đặc biệt là thuế nhập khẩu và thuế chống trợ cấp tăng mạnh khiến lợi nhuận ròng chỉ còn 3.6 tỷ đồng.

Trung Quốc là động lực tăng trưởng chính

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu thủy sản quý đầu năm đạt 2.64 tỷ USD, tăng 14.4% so với cùng kỳ.

Tôm tiếp tục là ngành hàng lớn nhất với hơn 1 tỷ USD, chiếm hơn 40% tổng kim ngạch. Cá tra đạt gần 514 triệu USD, tăng gần 17%. Một số nhóm hàng như cá rô phi, tôm hùm, điệp và hàu tăng trưởng mạnh cho thấy nhu cầu với các sản phẩm giá trị cao đang cải thiện.

Trung Quốc và Hồng Kông trở thành động lực tăng trưởng lớn nhất khi kim ngạch tăng gần 49%, vượt 744 triệu USD. Trong khi đó, Mỹ giảm 7.4%, còn EU chỉ tăng nhẹ do áp lực tiêu dùng và chính sách thương mại.

Theo VASEP, năm 2026 mở ra nhiều cơ hội cho thủy sản Việt Nam nhưng đi kèm không ít điều kiện. Nhu cầu thủy sản toàn cầu vẫn hiện hữu, đặc biệt tại các thị trường nhập khẩu lớn như Mỹ, EU, Nhật Bản và Trung Quốc. Xu hướng tiêu dùng cũng đang dịch chuyển sang các sản phẩm chế biến sâu, tiện lợi và có nguồn gốc rõ ràng hơn.

Các hiệp định thương mại như CPTPP, EVFTA hay UKVFTA tiếp tục tạo dư địa tăng trưởng cho doanh nghiệp Việt Nam nếu tận dụng tốt ưu đãi thuế và quy tắc xuất xứ. Ngoài ra, tình trạng thiếu hụt nguồn cung ở một số dòng cá thịt trắng, nhuyễn thể và thủy sản chất lượng cao cũng tạo thêm cơ hội mở rộng thị phần.

Dù vậy, áp lực cạnh tranh ngày càng lớn khi Ecuador, Ấn Độ, Indonesia hay Thái Lan đều đẩy mạnh xuất khẩu vào các thị trường chủ lực. Bên cạnh đó, hàng loạt yêu cầu kỹ thuật và thương mại ngày càng chặt hơn như thuế chống bán phá giá, truy xuất nguồn gốc hay câu chuyện thẻ vàng IUU vẫn chưa được tháo gỡ.

Nhiều cổ phiếu chưa hồi phục hoàn toàn

Kết quả kinh doanh cải thiện nhưng giá cổ phiếu nhiều doanh nghiệp thủy sản vẫn chưa quay lại vùng trước đợt lao dốc vì lo ngại thuế quan vào năm ngoái.

VHC hiện giao dịch quanh 60,000 đồng/cp, cao hơn khoảng 40% so với vùng đáy sau đợt Mỹ công bố thuế đối ứng năm ngoái. Tuy nhiên, thị giá vẫn thấp hơn so với vùng 70,000 đồng/cp trước khi thông tin thuế quan xuất hiện.

Tương tự, FMC hiện quanh 38,000 đồng/cp, thấp hơn so với vùng 45,000 đồng/cp trước giai đoạn chịu áp lực từ thông tin thuế quan. Mã này từng có nhịp hồi lên lại vùng giá cũ nhưng nhanh chóng suy yếu trở lại. Trong khi đó, IDI vẫn nằm quanh 6,200 đồng/cp, không khác nhiều so với vùng đáy sau cú sốc thuế quan trước đó dù từng có nhịp hồi lên sát mệnh giá.